Yusuf Karataş Faşist diktatörlük, tekelci burjuvazinin karşı karşıya kaldığı sorunları “demokratik” biçim altında çözemediği koşullarda başvurduğu bir devlet biçimidir. Bu gerçeklik, bugün bir yandan ekonomik kriz ve öte yandan derinleşen siyasi açmazları nedeniyle toplum içindeki hegemonyası giderek çözülen tek adam iktidarının faşist bir rejim inşası yönünde attığı adımlar bakımından açıklayıcıdır. Bu yazının birinci bölümünde, Türkiye’de faşist hareketin özellikle İkinci […]
Türkiye’de faşist hareketin ideolojik dönüşümü-2
Toplumsal hareket sendikacılığı ve bir türevi: Demokratik toplum sendikacılığı
Nuray Sancar İşçi sınıfının tarihi, sınıfın kendi yanılsamalarına, ütopyalarına ve diğer sınıf ve kategorilerin ideolojik etkilerine karşı mücadelesinin de tarihidir. Marksist teori de işçi sınıfı saflarında zamana göre çeşitliliği değişen akımlara karşı mücadelelerle gelişti. 1. Enternasyonal boyunca ve 1871 Paris Komünü döneminde işçi hareketi içinde iki önemli siyasi figürün temsil ettiği anarşizm, yenilenebilme kapasitesi ve becerisi bakımından, Marksizmin mücadele […]
Tek adam rejiminde Türkiye’nin hali pür melali
Seyfi Selçuk Ekonomik krizin derinleşmesi, artan işsizlik ve yoksullaşma, pandemi sürecini yönetmede yaşanan çuvallama, amiyane tabirle “Yeni Osmanlıcı” hayallerle “İzmir Marşı” eşliğinde yola çıkılan dış politikanın, “Mehter marşı eşliğinde ricat etme” haline dönüşmesi vb. bir dizi sorun yaşayan tek adam iktidarının açmazdan kurtulabilmek adına içeride ve dışarıda baş döndürücü bir hızda peş peşe attığı adımlar, “ne oluyor, tek adam […]
İnsanca yaşanacak bir ücret ve çalışma koşulları için mücadele
İhsan Çaralan Son yıllarda emek mücadelesi alanında en çok ileri sürülen talebin “insanca yaşanacak bir asgari ücret” ve “insanca çalışma koşulları” olarak sloganlaştığı biliniyor. Özellikle enflasyon hızla artarken ücretlerin gerçek değerinin aynı hızla düştüğü mevcut koşullarda bu talep daha da öne çıkmış bulunuyor. En son “ince hesaplar”la yapılan ve övünerek açıklanan asgari ücret zammı birkaç ay içinde anlamını yitirdi. İktidar […]
Türkiye-Rusya ilişkileri: Mecburiyetler ortaklığı
Yusuf Karadaş Osmanlı İmparatorluğu ve Çarlık Rusyası’nın mirasçıları olarak Türkiye ve Rusya arasındaki ilişkiler, 500 yıllık bir geçmişe sahiptir. Jeopolitik konumlanışları, ekonomik ve siyasi hedefleri bakımından Karadeniz, Balkanlar, Kafkasya ve Orta Asya’da sürekli karşı karşıya gelmeleri, bu iki güç/ülke arasındaki ilişkilerin tarihsel olarak gerilimli ve çatışmalı bir hatta ilerlemesine neden olmuştur. Ancak birçok savaşta karşı karşıya gelmeleri, kritik dönemlerde Hünkâr […]
Kapitalist dünyanın güncel açmazlarının anlamı
Ahmet Cengiz Birkaç yıldır, ekonomisiyle, sosyal ve siyasal durumuyla, uluslararası ilişkileri ve düzeniyle kapitalist dünya, çeşitli krizler ve sorunlar yumağıyla karşımızda durmaktadır. Adeta yok yok dedirten tablo şu: Pandemi, tıkanan tedarik zincirleri, Ukrayna savaşı, eşsiz kapsamda yaptırımlar, ekonomik, teknolojik ve siber savaşlar, hortlayan militarizm ve yeni bir silahlanma dalgası, enerji krizi, arz şokları, yeni göç dalgaları, gıda krizi, aç kitlelerin […]
Beyaz yakalılar ve orta sınıflar
Arif Koşar 1. Giriş 2022 yılında yapılan bir araştırmaya göre ABD’li yetişkinlerin %52’si kendini “orta sınıf” olarak tanımlıyor. Lise ve altı eğitim alanlarda bu oran %36, üniversite mezunlarında %70, lisans üstünde %80. Eğitim arttıkça orta sınıf olarak tanımlama eğilimi de yükseliyor. Kendini işçi görenlerin oranı ise %46. Eğitim yükseldikçe bu oran düşüyor. Lise ve altı eğitimde %62, üniversite mezunlarında […]
Marx’ta orta sınıf
Eğitimli profesyonel meslek sahipleri ya da beyaz yakalılar ücret karşılığında istihdam edildiklerinde işçi sınıfının, kendi hesaplarına ve özerk olarak çalıştıklarında küçük burjuva orta sınıfın bir parçasıdırlar. Dolayısıyla, üretim ilişkileri temelinde netleştirildiğinde görülebilir ki, kapitalist toplumlarda küçük burjuva orta sınıf söylendiği gibi sadece koşulları kötüleşip popüler ifadeyle çökmüyor, kapitalist üretim tarzının genel eğilimlerine denk düşecek bir biçimde hızlı bir biçimde işçileşiyor. […]
Kürt sorunu ve “Bölgesel Emperyalizm” teorisi
Proletarya devrimi uluslararası bir devrimdir ve dünya proletaryasının (ve halklarının) kurtuluşuna yöneliktir. Ölçeği, evrensel bir sistem olan kapitalizmin alternatifi olarak, tek tek ülkelerde biçimiyle ulusal ama içeriğiyle evrensel bir mücadelenin ürünü olabilecek sosyalizmin (komünizmin) tek olanaklı zemini olan dünyadır. Mustafa Yalçıner Demokratik Modernite adlı yayının 2022 Şubat sayısında Veysi Sarısözen’in bir makalesi yayınlandı. Kendisini lağveden eski TKP’nin İ. Bilen döneminde […]
Yükseköğrenimin özelleştirilmesi
Neoliberal kuram devletin rolünün sözde daraltılmasını ifade ederken aslında olan devletin, sermaye lehine çok daha etkin bir müdahale rolü kazanmasıdır. Nitekim eğitim hizmeti açısından da devletin yükseköğretimin finansman sağlayıcısı rolü her geçen gün azalırken, eğitimin nerede, nasıl ve kimler tarafından finanse edileceğine ve hangi toplumsal sınıfların yararına sürdürüleceğine yönelik yasal-siyasal otorite olarak etkin bir şekilde müdahalesi artmaktadır. Burak Bağçeci Eğitim-öğretimi […]