{"id":3421,"date":"2023-05-26T22:54:00","date_gmt":"2023-05-26T19:54:00","guid":{"rendered":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/?p=3421"},"modified":"2023-05-26T22:54:00","modified_gmt":"2023-05-26T19:54:00","slug":"deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/","title":{"rendered":"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE"},"content":{"rendered":"<p><strong>Levent T\u00fczel<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Her depremden sonra b\u00fct\u00fcn kanallarda yay\u0131nlanan haritada \u00fclkenin kuzey sahilleriyle ayn\u0131 do\u011frultuda, Do\u011fu Anadolu\u2019da kuzeyden g\u00fcneye dikey olarak seyreden; Ege\u2019de ise bir elin parmaklar\u0131 gibi denize dik olarak \u00e7atallanan fay hatlar\u0131n\u0131n hangisinin k\u0131r\u0131laca\u011f\u0131, hangi felaketin bekledi\u011fi konu\u015fuluyor. Bilim insanlar\u0131 durmadan uyar\u0131p olas\u0131 depremler hakk\u0131nda halk\u0131 bilgilendirirken iktidardakiler hi\u00e7bir \u00f6nlem alm\u0131yor. \u00a0\u201c<em>Deprem \u00fclkesi T\u00fcrkiye\u2019de depremle ya\u015famak gerekir<\/em>\u201d sonucundan ba\u015fka bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131km\u0131yor. B\u00f6ylece m\u00fccadele edilmeyen felaketler n\u00fcfusun kaderi haline geliyor, getiriliyor.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de \u015fimdiye kadar bir\u00e7ok deprem ya\u015fand\u0131. Yak\u0131n tarihte olanlar aras\u0131nda 1999 Marmara, 2002 Afyon, 2003 Bing\u00f6l, 2010 Elaz\u0131\u011f, 2011 Van, 2020 Elaz\u0131\u011f, 2020 \u0130zmir depremlerinin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 yaralar hala a\u00e7\u0131k duruyor ve o zamandan bu zamana bir ad\u0131m at\u0131lm\u0131\u015f de\u011fil. 10 ili etkileyen Mara\u015f depremiyle birlikte \u0130stanbul\u2019da b\u00fcy\u00fck y\u0131k\u0131ma yol a\u00e7aca\u011f\u0131 s\u00f6ylenen \u2018as\u0131l\u2019 depremin yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131na dair bilim insanlar\u0131n\u0131n s\u00f6ylediklerinden ba\u015fka bir \u015fey de halka sunulmu\u015f de\u011fil.<\/p>\n<p>Mara\u015f depremi insanlar\u0131 gece yar\u0131s\u0131 yakalad\u0131. AFAD yetkililerinin sabah erken saatlerinde \u00f6n raporlar\u0131n\u0131 \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na sunduklar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Bunun \u00fczerine Bakan, 4. Dereceden afet \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yaparak uluslar aras\u0131 destek ve yard\u0131m talebinde bulundu. Bu tablo ve geli\u015fmeler devlet yetkililerinin afetin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnden hemen haberdar olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Ancak devlet her nas\u0131lsa deprem sahas\u0131na 72 saatte ula\u015famad\u0131 ve 13,5 milyon ki\u015finin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 10 kentte insanlar enkaz alt\u0131nda g\u00fcnlerce kendi kaderlerine terk edildi.<\/p>\n<p>B\u00f6lgede sa\u011f kalanlar enkazdaki arama kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kendi kendilerine ba\u015flam\u0131\u015f, adeta parmaklar\u0131yla kazarak kurtarabildi\u011fini kurtarmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131z\u0131lay, AFAD gibi, afet d\u00f6nemlerinde sahada bulunmas\u0131 gereken kurumlar\u0131n ekipleri de gereken dakikli\u011fi g\u00f6sterememi\u015f; a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 herkes talimat bekler pozisyonda kalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Devlet, bas\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bi\u00e7imiyle felaket b\u00f6lgesinde b\u00fcy\u00fck bir bo\u015fluk b\u0131rakm\u0131\u015f oldu. Bu bo\u015flu\u011fu, depremi sosyal medya ve televizyonlardan \u00f6\u011frenir \u00f6\u011frenmez ya ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu \u00f6rg\u00fctl\u00fc yap\u0131lar\u0131n g\u00f6sterdi\u011fi refleksle ya kendili\u011finden ya da konunun kendili\u011finden te\u015fvik edici ve \u00f6rg\u00fctleyici g\u00fcc\u00fcnden dolay\u0131 \u00fclkenin bir\u00e7ok yan\u0131ndan b\u00f6lgeye ak\u0131n eden insanlar doldurdu. Bunlar arama kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na hemen ba\u015flad\u0131lar. Kampanyalar d\u00fczenlenerek temel ihtiya\u00e7 malzemelerini depremzedelere ula\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar.<\/p>\n<p>Cumhurba\u015fkan\u0131 72 saat sonra ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 ilk i\u015f daha cenazelerini topra\u011fa vermemi\u015f olan, enkaz ba\u015f\u0131nda bekleyen, ayazda a\u00e7\u0131kta bekle\u015fen ve ya\u015fam m\u00fccadelesi vermeye \u00e7al\u0131\u015fan depremzedelere devletin 10 bin lira verece\u011fini ve felaketin bir kader plan\u0131 oldu\u011funu a\u00e7\u0131klamak oldu.<\/p>\n<p>Her \u015feyi parayla \u00f6l\u00e7en, insan\u0131n ac\u0131lar\u0131n\u0131 bile metala\u015ft\u0131ran sermaye d\u00fczeninin siyaset\u00e7isi 10 bin lira ile ya\u015fanan felaketin hafifleyece\u011fini, \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fcn\u00fcn ve kay\u0131plar\u0131n telafi edilebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnecek kadar halktan kopuktur. Daha \u00f6nce de i\u015f cinayetleri, insanl\u0131k su\u00e7lar\u0131, di\u011fer afetler kar\u015f\u0131s\u0131nda s\u00f6yledi\u011fi \u015feyi tekrarlayarak bu \u00fclkenin insanlar\u0131na kaderinize raz\u0131 gelin, \u015fikayet etmeyin demi\u015ftir.<\/p>\n<p>Ger\u00e7ekte bir plan vard\u0131 ama bu, kader plan\u0131 de\u011fildi. Bir\u00e7ok depremzede devletin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetmemekten dolay\u0131 hem k\u0131rg\u0131n hem \u00f6fkeliydi. Bu ruh hali medyadaki tart\u0131\u015fmalara, ana muhalefet blo\u011funun ele\u015ftirilerine de sindi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde deprem b\u00f6lgesinde devletin yoklu\u011fu bir \u00f6n kabul haline geldi.<\/p>\n<p>Oysa devlet tam da ortada g\u00f6r\u00fcnmeyerek orada vard\u0131. \u00dcstelik iktidar bo\u015f durmam\u0131\u015f deprem s\u00fcreci ve sonras\u0131 i\u00e7in kendi yol haritas\u0131n\u0131 da \u00e7izmi\u015fti. Her \u015feyden \u00f6nce, bu deprem s\u00fcrecinde, tek adam y\u00f6netimin her \u015feyin kontrol\u00fcn\u00fc elinde tutabilece\u011fi \u015fekilde konumlanmas\u0131 \u00f6nemliydi. Daha sonra birka\u00e7 m\u00fcteahhit, alt d\u00fczey parti y\u00f6neticisi, birka\u00e7 b\u00fcrokrat\u0131n sorumlu g\u00f6sterilip g\u00f6zalt\u0131-tutuklanma s\u00fcrecinden ge\u00e7irilmesiyle halk rahatlat\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lacak ve bu felaketin a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 pazar ve piyasa imkan\u0131 olabilecek en h\u0131zl\u0131 bir bi\u00e7imde kullan\u0131lacakt\u0131.<\/p>\n<p>Dolay\u0131s\u0131yla devletin yoklu\u011fundan de\u011fil tam da siyasi ve ticari hesaplar\u0131n i\u00e7inde belirerek vard\u0131. Son zamanlardaki s\u0131ral\u0131 depremlerde, sel felaketinde, orman yang\u0131nlar\u0131nda ve nihayet pandemide \u015fik\u00e2yet edilen devlet yoklu\u011fu, devletin sorumlulu\u011fu alt\u0131nda olan hizmetlerden elini \u00e7ekmesi, sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim, yol, su, elektrik gibi kamusal hizmetlerin \u00e7oktan \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131yla ili\u015fkilidir. Depremde KYK\u2019n\u0131n elindeki yurtlar\u0131n kamusal varl\u0131\u011f\u0131na bile tahamm\u00fcl edemeyen iktidar, f\u0131rsattan yararlanarak, depremzedeleri yerle\u015ftirme gerek\u00e7esiyle bu yurtlar\u0131n stat\u00fcs\u00fcyle de oynam\u0131\u015ft\u0131r. Ge\u00e7en y\u0131l ya\u015fanan orman yang\u0131nlar\u0131nda Orman Bakan\u0131 TTK\u2019n\u0131n elindeki u\u00e7aklar\u0131 istemedi\u011fi i\u00e7in binlerce d\u00f6n\u00fcm ormanl\u0131k arazi k\u00fcl olmu\u015ftu. Deprem veya pandemide vatanda\u015fa IBAN numaras\u0131 g\u00f6nderilmesi de unutulmad\u0131. Zaten daha \u00f6nce ad\u0131 ticari i\u015flere, iktidarla yak\u0131n y\u00f6neticileri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla para trafi\u011finin aparat\u0131na, istasyonuna d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen K\u0131z\u0131lay\u2019\u0131n Mara\u015f depremi s\u0131ras\u0131nda kendi \u00e7ad\u0131rlar\u0131n\u0131 Ahbap\u2019a parayla satt\u0131\u011f\u0131 da ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Devlet ve kurumlar\u0131 deprem b\u00f6lgesinde yok de\u011fildi, bu haliyle vard\u0131.<\/p>\n<p>Devletin deprem ba\u015fta olmak \u00fczere felaketler s\u0131ras\u0131nda var olma bi\u00e7imini de onun temel hizmetlere, sosyal haklara, kamuya ait varl\u0131klara, halk\u0131n kolektif birikimine yakla\u015f\u0131m\u0131 belirlemi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc devlet halk\u0131n \u00fcst\u00fcnde, \u2018s\u0131n\u0131fs\u0131z imtiyazs\u0131z\u2019 ve kimilerinin iddia etti\u011fi gibi \u2018millet iradesinin \u00f6rg\u00fctl\u00fc hali\u2019 olarak de\u011fil kapitalizmde sosyal hayat\u0131 ve ili\u015fkileri tekelci sermayenin \u00e7\u0131karlar\u0131na g\u00f6re organize etmeye \u00e7al\u0131\u015fan y\u00f6netici bir mekanizma olarak vard\u0131r. Onu s\u0131n\u0131rlayacak, belirli bir denetim alt\u0131nda tutacak halk inisiyatifi ve g\u00fcc\u00fc yoksa bu \u00e7\u0131karlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesinde devletler pervas\u0131zd\u0131r.\u00a0 Halk bu devlet i\u00e7in neredeyse itaati beklenen teb\u2019ad\u0131r.<\/p>\n<p>Sadece bizde de\u011fil d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok yerinde kapitalist devletler do\u011fal felaketlerin y\u00f6netiminde ayn\u0131 s\u0131n\u0131f i\u00e7g\u00fcd\u00fcs\u00fcyle hareket ettiler. Pandemide ve depremlerde bir\u00e7ok yerde milyonlarca insan\u0131n \u00f6lmesi kapitalizmin doymak bilmez k\u00e2r h\u0131rs\u0131n\u0131n eseridir. Ancak nerede i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ve emek\u00e7ilerin etki ve bask\u0131 g\u00fcc\u00fc varsa orada devletler ortada g\u00f6r\u00fcnmemezlik edemezler. Sendikalar\u0131n ve emek \u00f6rg\u00fctlerinin g\u00fc\u00e7l\u00fc, tarihsel s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin birikimleri hala mevcut ise o \u00fclkelerde felaket zamanlar\u0131nda g\u00f6sterilen refleks bu kadar halk d\u00fc\u015fman\u0131 olamaz.<\/p>\n<p>Pandemi d\u00f6neminde sa\u011fl\u0131k sisteminin \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131 nedeniyle sa\u011fl\u0131k hizmetleri t\u0131kanmaya ve insanlar bu y\u00fczden \u00f6lmeye ba\u015flad\u0131klar\u0131nda d\u00fcnyan\u0131n en zengin \u00fclkelerinden biri olan ABD\u2019de sosyal politikalar\u0131n lehine hi\u00e7bir geri ad\u0131m at\u0131lmad\u0131. Seller, kas\u0131rgalar, depremler, ba\u015fta bu \u00fclkede olmak \u00fczere bir\u00e7ok yerde gerekti\u011finde yeni demografik planlar\u0131n yap\u0131lmas\u0131, k\u00e2rl\u0131 kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmler i\u00e7in arazinin bo\u015falt\u0131lmas\u0131, yerel kamusal hizmetlerin ve sosyal kazan\u0131mlar\u0131n tahribi i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131. \u00d6nemli merkezler yoksullardan ve g\u00f6\u00e7menlerden temizlendi; buras\u0131 yeni bir arazi piyasas\u0131 haline getirildi ve l\u00fcks konutlar in\u015fa edildi ve yepyeni ve ancak zenginlerin ya\u015fayabilece\u011fi semtler olu\u015fturuldu. Buna da soylula\u015ft\u0131rma ad\u0131 verildi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Dayan\u0131\u015fmadan siyasete<\/strong><\/p>\n<p>Depremzedeleri kendi haline b\u0131rakan tek adam y\u00f6netimi bu felaketi kendi iktidar\u0131n\u0131 sa\u011flamla\u015ft\u0131rman\u0131n bir olana\u011f\u0131 olarak da kullanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Yurt \u00e7ap\u0131nda d\u00fczenlenen kampanyalar, emek ve demokrasi g\u00fc\u00e7lerinin yapt\u0131\u011f\u0131 insan takviyesi talimats\u0131z ku\u015f u\u00e7mas\u0131na izin vermeyen iktidar a\u00e7\u0131s\u0131ndan tehdit edici bir faaliyet olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Kampanyalar\u0131n, yard\u0131m toplamalar\u0131n, depremzedeye g\u00f6sterilen \u015fefkat ve ilginin, b\u00fct\u00fcn \u00fclkeye yay\u0131lan ac\u0131da ortakl\u0131\u011f\u0131n vb. iktidar\u0131n \u015fimdiye kadar ekme\u011fini yedi\u011fi dini ve k\u00fclt\u00fcrel kutupla\u015fma faylar\u0131n\u0131 da gev\u015feterek iktidar\u0131n halka ne kadar yabanc\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izmesi \u2018dayan\u0131\u015fma\u2019 faaliyetini ister istemez siyasalla\u015ft\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>OHAL\u2019in ilan edilmesi bu faaliyeti kontrol alt\u0131na almak i\u00e7indi. B\u00f6ylece iktidar, kontrol\u00fcn\u00fc kaybetmeden, halktan halka dayan\u0131\u015fman\u0131n yarataca\u011f\u0131 potansiyeli da\u011f\u0131tmak ve felaketi de f\u0131rsata d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek istedi. Depremden hemen sonra 3 ayl\u0131k OHAL ilan\u0131 a\u00e7\u0131kland\u0131. OHAL\u2019e gerek\u00e7e olarak elbette bu dayan\u0131\u015fma g\u00f6sterilmedi. \u00d6nce bir tak\u0131m \u00fcniformal\u0131 tiplerin kovalad\u0131\u011f\u0131 ya\u011fmac\u0131lar, lin\u00e7 gruplar\u0131, d\u00f6v\u00fclen insanlar g\u00f6r\u00fcld\u00fc ve b\u00f6lgenin g\u00fcvensiz bir hal ald\u0131\u011f\u0131 havas\u0131 yarat\u0131ld\u0131. OHAL bir asayi\u015f ihtiyac\u0131 do\u011fdu\u011fu gerek\u00e7esiyle getirildi. Hemen belirtmek gerekir ki bu sahnelenmi\u015f asayi\u015f sorununu \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in sahaya \u00e7\u0131kan \u00fcniformal\u0131lar\u0131n SADAT mensuplar\u0131 veya Suriye\u2019de sava\u015fan \u00e7etelerden oldu\u011fu da iddia edilmektedir. Kan\u0131tlanmam\u0131\u015f olsa da bu iddialar\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi durumunda bu t\u00fcrden paramiliter gruplar\u0131n kent olaylar\u0131na m\u00fcdahale kapasitesinin s\u0131nanmas\u0131 i\u00e7in deprem zemininin kullan\u0131lmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir. \u0130ktidar deprem b\u00f6lgesinde bile halk muhalefetiyle nas\u0131l m\u00fccadele edilece\u011finin provas\u0131n\u0131, tatbikat\u0131n\u0131 yapmaktan \u00e7ekinmemi\u015f; bir ta\u015fla \u00e7ok f\u0131rsat vurmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Bu arada Cumhurba\u015fkan\u0131 \u201c<em>fitne f\u00fccur<\/em>\u201d dedi\u011fi \u201c<em>siyasi muhaliflerin depremi istismar etmesini<\/em>\u201d de \u00f6nlemekten bahsetti. Zaten bir istismar olacaksa onu da biz yapar\u0131z diyen bir iktidar\u0131n depreme y\u00f6nelik b\u00fct\u00fcn ilgisi istismardan ibaret oldu. \u00a0Sosyal medyan\u0131n etkisini k\u0131rmak amac\u0131yla, enkaz alt\u0131ndakilerin haberle\u015fmesinin de engellenmesine ald\u0131rmayarak bant daraltmas\u0131na gidildi. \u00c7ok k\u0131sa s\u00fcrede yo\u011fun bir protesto dalgas\u0131 ile bu uygulamay\u0131 kald\u0131rmak zorunda kalsalar da ellerindeki yanda\u015f medyay\u0131 kullanarak ya da hakikati yazan, g\u00f6steren gazetecileri tehdit ederek deprem ger\u00e7ekli\u011fini g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. Ancak bu bast\u0131rma ve karartma plan\u0131n\u0131n da \u00e7ok tutmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>Deprem kar\u015f\u0131s\u0131ndaki tutumu iktidarla emek\u00e7iler aras\u0131ndaki gerilimi ve g\u00fcvensizli\u011fi derinle\u015ftirdi. Her yan\u0131 d\u00f6k\u00fclen, mevzi kaybeden ve kaybettik\u00e7e de sald\u0131rganla\u015fan iktidar \u00f6nce se\u00e7imlerin ertelenmesinin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtt\u0131, sonra se\u00e7menden \u201c<em>bir y\u0131l daha<\/em>\u201d istedi. 10 bin liray\u0131 da\u011f\u0131tt\u0131 ve yeni konutlar\u0131n temellerinin at\u0131laca\u011f\u0131 vaadinde bulundu.<\/p>\n<p>T\u00fcm toplum canh\u0131ra\u015f bir \u015fekilde deprem yaralar\u0131n\u0131 sarmak i\u00e7in seferber olmu\u015fken; madenciler kilometrelerce \u00f6teden gelip uzun u\u011fra\u015flar sonucu enkazdan canl\u0131 \u00e7\u0131kartmaya \u00e7abalarken, fabrikalardaki i\u015f\u00e7iler sendikalar\u0131na bir ayl\u0131k aidatlar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131\u015f olarak g\u00f6nderilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yaparken, patronlardan b\u00f6lgeye gitmek i\u00e7in izin almaya \u00e7abalarken, Gaziantep\u2019te patronlar deprem alt\u0131nda ya\u015fam sava\u015f\u0131 veren, ortada yard\u0131m i\u00e7in ko\u015fturan i\u015f\u00e7ileri \u00e7al\u0131\u015fmaya, mesaiye zorlay\u0131p izin vermediler. \u00d6l\u00fcmler, kay\u0131plar, travmalar gibi sorunlar\u0131n kapitalizm a\u00e7\u0131s\u0131ndan hi\u00e7bir anlam\u0131 yoktu \u00e7\u00fcnk\u00fc. Daima \u00e7arklar\u0131n d\u00f6nmesi, i\u015f\u00e7ilerin hi\u00e7bir \u015fey olmam\u0131\u015f gibi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, daha \u00e7ok k\u00e2r elde edilmesi gerekiyordu ve patronlar bunun i\u00e7in her kozu ve yapt\u0131r\u0131m\u0131 kulland\u0131lar. Ancak nihayet, tepkilerin y\u00fckselmesi \u00fczerine deprem b\u00f6lgesindeki i\u015ften atmalar\u0131n yasaklanmas\u0131yla ilgili bir \u2019kararname\u2019yi \u00e7\u0131karmak durumunda kald\u0131lar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Deprem su\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Depremin bu kadar b\u00fcy\u00fck bir y\u0131k\u0131mla sonu\u00e7lanmas\u0131 kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ad\u0131 alt\u0131nda kentsel arazinin ya\u011fmalanmas\u0131na izin veren, in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn \u00f6nde gelen m\u00fcteahhitlerini besleyen iktidar\u0131n sorumlulu\u011fu alt\u0131ndad\u0131r. Depremde bir\u00e7ok kamu binas\u0131 da y\u0131k\u0131ld\u0131. AKP iktidar\u0131 d\u00f6neminde yap\u0131lan yollar \u00e7\u00f6kt\u00fc, havaalanlar\u0131 kullan\u0131lamaz hale geldi. Devletten y\u00fcksek destek alarak, vergi indirimlerinden yararlanarak ama en k\u00f6t\u00fc malzemeyi kullan\u0131p plans\u0131z, et\u00fcds\u00fcz in\u015faatlar yapan iktidar yak\u0131n\u0131 sermayedar m\u00fcteahhitler halk\u0131n birikimini ya\u011fmalarken devlet hep orada, arkalar\u0131ndayd\u0131. Deprem toplanma alanlar\u0131na bina dikilirken, kentsel arazinin k\u0131ymete binmi\u015f alanlar\u0131ndaki emek\u00e7iler kent d\u0131\u015f\u0131na s\u00fcr\u00fcl\u00fcrken de devlet hep oradayd\u0131. Bu ger\u00e7ekler g\u00f6r\u00fclmezse iktidar\u0131n, d\u00fczeni kurtarmak i\u00e7in birka\u00e7 m\u00fcteahhidi g\u00fcnah ke\u00e7isi ilan etmesiyle sorun \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f san\u0131l\u0131r. Veya ana muhalefet partisinin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi liyakatsiz y\u00f6neticiler su\u00e7lan\u0131r. Halbuki 21 y\u0131ll\u0131k iktidar\u0131n alameti farikas\u0131 olmu\u015f in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcnde servet biriktiren, halk\u0131n kan\u0131n\u0131 emen s\u00f6m\u00fcr\u00fcc\u00fcler sadece iktidardan nemalanan liyakatsizler de\u011fildi. \u00c7\u00f6k\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fcn alt\u0131nda bin ki\u015finin kald\u0131\u011f\u0131 R\u00f6nesans rezidans\u0131n\u0131 yapan ki\u015filerden biri mimarlar odas\u0131 ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 yapm\u0131\u015f, e\u011fitimli biri di\u011feri de in\u015faat m\u00fchendisiydi. Sistemin i\u015fleyi\u015fine uyum sa\u011flamak en b\u00fcy\u00fck liyakattir ve mevcut d\u00fczenin arad\u0131\u011f\u0131 liyakat da budur.<\/p>\n<p>Bu liyakat t\u00fcr\u00fcn\u00fcn \u00f6d\u00fcl\u00fc arada bir \u00e7\u0131kar\u0131lan imar aflar\u0131yla konutlar\u0131n mezara d\u00f6n\u00fc\u015fmesine g\u00f6z yummak oldu. Usuls\u00fcz binalar, izinsiz kat \u00e7\u0131kmalar, malzemeden \u00e7al\u0131nan binalar affa u\u011frat\u0131ld\u0131. \u00d6rne\u011fin \u0130stanbul n\u00fcfusu oran\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir konut sorununun ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bir \u015fehir. Kiralar ald\u0131 ba\u015f\u0131n\u0131 gidiyor. Yoksul emek\u00e7iler ba\u015flar\u0131n\u0131 sokacak bir yer bulmakta zorlan\u0131yor. Hal b\u00f6yleyken AKP d\u00f6neminde 6 kez tekrarlanan imar aff\u0131 sayesinde b\u00fcy\u00fck bir siyasi rant elde edildi bunun sonucunda milyonlarca emek\u00e7i depremi y\u00fcksek kiralar \u00f6dedikleri \u00e7\u00fcr\u00fck binalarda kalarak bekliyor. Deprem b\u00f6lgesindeki 14 milyon yap\u0131dan yakla\u015f\u0131k 300 bininin bu af kapsam\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 saptand\u0131. Yeni bir se\u00e7ime do\u011fru giderken iktidar 7. Af teklifini haz\u0131rlam\u0131\u015fken deprem nedeniyle \u015fimdilik rafa kald\u0131r\u0131ld\u0131. Unutulmamas\u0131 gereken bir konu da imar aflar\u0131n\u0131n ana muhalefet partisi milletvekilleri taraf\u0131ndan da desteklenmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla bu partinin liyakat sorununu se\u00e7im propagandas\u0131n\u0131n \u00f6nceliklerinden biri olarak g\u00f6stermesinin de alt\u0131 bo\u015ftur. \u0130mar aff\u0131 ucubesi olduktan sonra m\u00fcteahhidin liyakati o kadar olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>AKP iktidar\u0131n\u0131n su\u00e7 listesi olduk\u00e7a kabar\u0131kt\u0131r ve Cumhuriyet tarihinin en kapsaml\u0131lar\u0131ndand\u0131r. 1999 Marmara depreminden sonra afetle m\u00fccadele ve afet alanlar\u0131n\u0131n onar\u0131lmas\u0131 gerek\u00e7esiyle ge\u00e7ici olarak \u00e7\u0131kar\u0131lan, sonradan kal\u0131c\u0131 hale getirilen \u00f6zel ileti\u015fim vergisinde toplanan 720 milyar lira deprem i\u00e7in harcanmam\u0131\u015ft\u0131r. Sonradan itiraf edilmi\u015ftir ki bu paralar hedefi d\u0131\u015f\u0131nda duble yol yap\u0131m\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015f bu yollar\u0131 yapan yanda\u015f m\u00fcteahhit \u00e7eteye ak\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>AKP iktidar\u0131n\u0131n ya\u011fmac\u0131 bir kalk\u0131nma modeli olarak geli\u015fen kamu-\u00f6zel ortakl\u0131\u011f\u0131 sistemini besleyen en \u00f6nemli kaynak da halktan toplanan vergiler ve fon \u00f6dentileridir. Dolay\u0131s\u0131yla bu fonlar\u0131n hi\u00e7birinin halka d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmam\u0131\u015ft\u0131r. Tersine kaynaklar sermayedarlara ikram edilmi\u015ftir. Deprem paralar\u0131n\u0131n ak\u0131beti de budur.<\/p>\n<p>\u0130ktidar\u0131n en bereketli s\u00f6m\u00fcr\u00fc, ya\u011fma ve kar alanlardan biridir in\u015faat sekt\u00f6r\u00fc. B\u00fcy\u00fck bir kamu kaynaklar\u0131 ya\u011fmas\u0131n\u0131n, talan\u0131n, rant ve sermaye birikiminin en hareketli ve esnek alanlar\u0131ndan biri olan bu sekt\u00f6rde hem kamu \u00f6zel ortakl\u0131klar\u0131yla yap\u0131lan kamu binalar\u0131, yol, k\u00f6pr\u00fc, rayl\u0131 sistem ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131, havaalan\u0131 ve di\u011ferleri sayesinde ve arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla b\u00fcy\u00fck bir servet transferi in\u015faat tekellerine yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Fakat yap-sat\u00e7\u0131l\u0131k ve vurgunculuk o kadar pervas\u0131zca ger\u00e7ekle\u015fti ki, denetimden uzak, kontrols\u00fcz in\u015faatlar\u0131n \u00e7o\u011fu sonu\u00e7ta a\u011f\u0131r travmalar yaratt\u0131. \u00c7orlu tren kazas\u0131, Karadeniz sahil yolunun ya\u011fmurda i\u015flevsiz kalmas\u0131, yollar\u0131n ve havaalanlar\u0131n\u0131n hava de\u011fi\u015fimlerinde kilitlenebilmesi vb. sorunlar ve felaketler hep daha fazla k\u00e2r h\u0131rs\u0131n\u0131n sonucudurlar.<\/p>\n<p>Mara\u015f depreminde b\u00f6lge illerindeki hastanelerin, kamu binalar\u0131n\u0131n, belediyelerin, havaalan\u0131 pistlerinin hasarlanmas\u0131, kullan\u0131lmaz hale gelmesi sorguland\u0131\u011f\u0131nda burada da bir rant \u015febekesinin devrede oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ve yasal koruyucular\u0131n\u0131n siyasi iktidar oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Binalarda uygulanmak \u00fczere 2001 y\u0131l\u0131nda Yap\u0131 Denetim Kanunu \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f 2019\u2019da yenilenmi\u015ftir. Bu kanunda 2011\u2019de yap\u0131lan bir de\u011fi\u015fiklikle \u00f6nce 19 pilot ilde sonra t\u00fcm T\u00fcrkiye\u2019de TOK\u0130 ve kamu binalar\u0131n\u0131n bu denetimden muaf tutulmas\u0131 g\u00fcndeme gelmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bir di\u011fer yasal mevzuat felaketi May\u0131s 2012\u2019de \u00e7\u0131kart\u0131lan \u201cAfet Riski Alt\u0131ndaki Alanlar\u0131n D\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi\u201d kanunu ve uygulamalar\u0131d\u0131r. Bu kanunla depremde y\u0131k\u0131lma riski ta\u015f\u0131yan binalar\u0131n yerine sa\u011flam binalar yapmak ad\u0131na yoksul emek\u00e7iler bor\u00e7land\u0131r\u0131ld\u0131, ya\u015fam alanlar\u0131 ellerinden al\u0131nd\u0131, in\u015faat tekellerine yeni k\u00e2r alanlar\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. B\u00fct\u00fcn bunlar olurken emek\u00e7ilerin, kolluk kuvvetleri taraf\u0131ndan uygulanan \u015fiddet e\u015fli\u011finde yerlerinden zorla at\u0131lmas\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri medyada bol bol yer ald\u0131.<\/p>\n<p>\u00dclkeyi kapitalist bir \u015firket gibi y\u00f6netenler sermayeye s\u0131n\u0131rs\u0131z, engelsiz, denetimsiz hareket alan\u0131n\u0131 bu mevzuatlar, kanunlar ve KHK\u2019ler ile geli\u015ftirdiler. Bunu yaparken bu sermaye \u00e7evreleriyle kurduklar\u0131 \u2018akrabal\u0131k\u2019 ili\u015fkilerinin \u00e7eperini geli\u015ftirdiler: h\u0131s\u0131ml\u0131k, yanda\u015fl\u0131k, partida\u015fl\u0131k, tarikat ili\u015fkileri i\u00e7indeki bir cemaat olmay\u0131 da ihmal etmediler. Devleti y\u00f6netenler ile devlet kaynaklar\u0131n\u0131 kullanan ve ihaleyi alanlar aras\u0131ndaki \u00e7evrim b\u00f6ylece zenginli\u011fin \u2018aile\u2019 i\u00e7inde kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. Bu kader ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n halka a\u011f\u0131r bir faturas\u0131 oldu\u011fu da ortada. Do\u011fan ve do\u011facak \u00e7ocuklar\u0131n da bor\u00e7lu oldu\u011fu, daha k\u00f6t\u00fc bir ihtimalle hayati tehlike alt\u0131nda olduklar\u0131 bir d\u00fcnya.<\/p>\n<p>Ve hala bu d\u00fczenin s\u00fcrmesi i\u00e7in u\u011fra\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Yeniden kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm <\/strong><\/p>\n<p>Bu s\u0131ralarda en \u00e7ok duyulan s\u00f6zlerden biri \u201c<em>deprem \u00f6ld\u00fcrmez bina \u00f6ld\u00fcr\u00fcr<\/em>\u201d s\u00f6z\u00fc oldu. Bu s\u00f6z\u00fcn do\u011fruluk pay\u0131 vard\u0131r. \u0130\u00e7inde ya\u015fan\u0131lan konutlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu deprem nizamnamesine ve bilimsel \u00f6l\u00e7\u00fclere g\u00f6re yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131ndan on binlerce insan depremden sa\u011f \u00e7\u0131kamad\u0131.<\/p>\n<p>Bir binan\u0131n yerle\u015fim alan\u0131n\u0131n se\u00e7iminden denetlenmesine, binay\u0131 yapan\u0131n sorumlulu\u011funu a\u015fan, olduk\u00e7a da siyasi bir s\u00fcreci vard\u0131r. B\u00f6yle bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda en tepeden en a\u015fa\u011f\u0131ya kadar zincirleme bir sorumluluk konusudur bu. Dolay\u0131s\u0131yla \u00f6l\u00fcmlerin sorumlulu\u011fu kapitalist k\u00e2r ve rant sistemi ile bunlar\u0131 y\u00f6netenlerdir. O halde cinayet mahallinde bunlar\u0131 aramak gerekir.<\/p>\n<p>Durum bu kadar a\u00e7\u0131kken; daha yer hareketleri durulmadan, art\u00e7\u0131lar s\u00fcrerken iktidar, depremzedelere sa\u011flam konutlar\u0131n yap\u0131laca\u011f\u0131 m\u00fcjdesi verildi. Deprem alan\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda yeni kent alanlar\u0131 olu\u015fturulacak ve konutlar\u0131n temelleri at\u0131lmaya ba\u015flanacakt\u0131. Yerbilimciler, meslek odalar\u0131 bu aceleye \u015fiddetle kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131lar. Herhangi bir zemin et\u00fcd\u00fc, mikro \u00f6l\u00e7eklendirme ve plan yap\u0131lmadan in\u015fa edilecek kentlerin ya\u015fanabilir olmayaca\u011f\u0131n\u0131 defalarca s\u00f6ylediler. Bu haberler \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda borsada demir, \u00e7elik, \u00e7imento hisseleri hareketlendi\u2026<\/p>\n<p>Deprem \u00f6ncesinde ve s\u0131ras\u0131nda halk i\u00e7in hi\u00e7bir \u015fey yapmayan iktidar bu k\u00e2rl\u0131 i\u015fe ba\u015flamak i\u00e7in hi\u00e7 oyalanmadan haz\u0131rl\u0131klar\u0131na ba\u015flad\u0131. Oysa bir yerle\u015fim b\u00f6lgesinin yeniden in\u015fas\u0131 i\u00e7in plan ve et\u00fcdler ba\u015fta olmak \u00fczere sa\u011flam bir ekibe ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Bu ekip \u00f6ncelikle kentlerin insanca ya\u015fama uygun bir bi\u00e7imde d\u00fczenlenmesini ve kurulmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak olan bilim insanlar\u0131ndan olu\u015fan bir g\u00fc\u00e7 di\u011feri de halk\u0131n kendi \u00f6z g\u00fcc\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>Mimar-m\u00fchendislerin meslek odalar\u0131, b\u00f6lgede ya\u015fayan n\u00fcfusun \u00f6rg\u00fctl\u00fc g\u00fc\u00e7leri, sa\u011fl\u0131k \u00f6rg\u00fctleri, e\u011fitimciler, kent planlamac\u0131lar\u0131 ve halk\u0131n tamam\u0131n\u0131n s\u00fcrece kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 demokratik bir in\u015fa s\u00fcreci olu\u015fturulmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece yerle\u015fim yerleri insani ko\u015fullara sahip olmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bir kent sadece konutlardan olu\u015fmaz. Alt yap\u0131s\u0131n\u0131n sa\u011flam ve zamana dayan\u0131kl\u0131 olmas\u0131, i\u015fyerleri ve evlerin dengeli da\u011f\u0131lmas\u0131, ula\u015f\u0131m\u0131n sorunsuz, e\u011fitim ve sa\u011fl\u0131k birimlerinin eri\u015filebilir olmas\u0131, ye\u015fil alan da\u011f\u0131l\u0131m\u0131, kente kimli\u011fini veren haf\u0131za mek\u00e2nlar\u0131n\u0131n korunmas\u0131, k\u00fclt\u00fcrel ve sportif etkinlikler i\u00e7in alanlar, kre\u015fler yap\u0131lmas\u0131; i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fcn d\u0131\u015f\u0131nda kalanlar i\u00e7in kolay bir ya\u015fam alan\u0131 olmas\u0131, kentsel hizmetlerin ucuz olmas\u0131 gerekir. Ve nihayet demokratik bir bi\u00e7imde y\u00f6netilmesi i\u00e7in b\u00fct\u00fcn kent halk\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 \u015fart ko\u015far.<\/p>\n<p>\u0130ktidar b\u00f6yle bir tabloyu do\u011fal olarak hedeflemiyor. O halk\u0131n ya\u015famsal ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layan kentler yapmaktansa depremin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 piyasaya yeni metalar s\u00fcrmek i\u00e7in haz\u0131rlan\u0131yor. Y\u0131k\u0131lan kentlerin yerine yenisini yaparken n\u00fcfus hareketlerini y\u00f6netiyor; g\u00f6\u00e7\u00fc eylemsizli\u011fiyle te\u015fvik ediyor ve hatta bir yerden bir ba\u015fka yere gitsinler diye yol da g\u00f6steriyor.<\/p>\n<p>\u015eimdi s\u0131ras\u0131n\u0131 bekleyen \u015fehir \u0130stanbul. Kalabal\u0131k n\u00fcfusuyla \u0130stanbul olas\u0131 depremde Mara\u015f depreminden \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck bir felaketle y\u00fczle\u015fecek. \u0130ktidar\u0131n 22 y\u0131ll\u0131k bilan\u00e7osu \u0130stanbul\u2019da ad\u0131m atacak yer kalmamas\u0131, ye\u015fil alanlar\u0131n yok edilmesi, deprem toplanma alanlar\u0131n\u0131n yoklu\u011fu ve elbette halk d\u00fc\u015fman\u0131 hak tasfiyeleri nedeniyle kamusal hizmetlerin g\u00fcd\u00fckle\u015fmesi nedeniyle kay\u0131plar\u0131n daha da yo\u011funla\u015fmas\u0131 bilinmeyen bir ger\u00e7ek de\u011fil.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ya\u015famak i\u00e7in \u00f6rg\u00fctlenmek<\/strong><\/p>\n<p>Bu son depremde iktidar; halk\u0131n devletin elinde biriken kaynaklar\u0131n\u0131, deneyimini, paras\u0131n\u0131 ve fonlar\u0131n\u0131 zor zaman\u0131nda ona geri d\u00f6nmesini sa\u011flayan mekanizmalar\u0131 fel\u00e7 etti\u011finden felaketin sonu\u00e7lar\u0131 katland\u0131. Ancak bu s\u00fcre\u00e7 yeni bir deneyimin olu\u015fmas\u0131na da katk\u0131da bulundu. Bu deneyim yeni bir se\u00e7im d\u00f6nemine girerken mevcut tek adam rejiminden kurtulma olanaklar\u0131n\u0131 ne pahas\u0131na olursa olsun yaratmak ve geli\u015ftirmek gereklili\u011fi ile ilgili de\u011fildir sadece.<\/p>\n<p>Bu s\u00fcre\u00e7 hem deprem b\u00f6lgesinde hem de di\u011fer yerlerde halk\u0131n kendisinden ba\u015fka bir kurtar\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n, ba\u015fka bir velinimetinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermi\u015f b\u00fct\u00fcn ortak ac\u0131lar\u0131n alt\u0131ndan birlikte ve \u00f6rg\u00fctl\u00fc olarak kalkman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu en basit bi\u00e7imleriyle g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bir il\u00e7ede kap\u0131 kap\u0131 dola\u015farak toplanan yard\u0131m malzemelerini elden ele ara\u00e7lara y\u00fckleyen, bunlar\u0131n ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 deprem b\u00f6lgesinde elden ele depremzedeye ula\u015ft\u0131ran say\u0131s\u0131z insan depremzedelerle birlikte olu\u015fturulan ya\u015fam alan\u0131n\u0131n kurulmas\u0131, asayi\u015finin sa\u011flanmas\u0131 ve kolektif bir ya\u015fam\u0131n d\u00fczenini olu\u015fturman\u0131n ortak deneyimine sahip oldular. Havuz medyas\u0131nda d\u00fczenlenen kampanyada ka\u00e7ar milyon lira ba\u011f\u0131\u015f yapt\u0131klar\u0131n\u0131 halk\u0131n g\u00f6z\u00fcne sokan, halk\u0131n g\u00fcc\u00fc yetti\u011fince yapt\u0131\u011f\u0131 yard\u0131mlar\u0131 bu y\u00fczbinler ve milyonlarca liral\u0131k ba\u011f\u0131\u015f alt\u0131nda ezen burjuvalara ra\u011fmen esas olan halk dayan\u0131\u015fmas\u0131 oldu. AKP\u2019nin 16 Temmuz ruhu \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 halk etkinli\u011fi kendi m\u00fccadele ruhunu biledi, keskinle\u015ftirdi.<\/p>\n<p>Bunun sonu\u00e7lar\u0131 en k\u0131sa zamanda g\u00f6r\u00fclecektir ve g\u00f6r\u00fclmeye de ba\u015flad\u0131. Halk\u0131n y\u00f6netim s\u00fcre\u00e7lerine kat\u0131lmas\u0131, denetimi ve inisiyatifi yerel ve merkezi d\u00fczeylerde kendi kaderini tayin i\u00e7in s\u00f6z hakk\u0131 istedi\u011fi yeni bir toplumsal d\u00fczen bu \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f d\u00fczenin i\u00e7inden canl\u0131 bir talep olarak do\u011fmakta.<\/p>\n<p>Halk\u0131n ve \u00fclkenin kaynaklar\u0131n\u0131n \u00f6zelle\u015ftirmelerle \u00e7\u0131kar \u00e7evrelerine, rant zenginlerine aktar\u0131lmas\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k kamu kaynaklar\u0131n\u0131n halk\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131 i\u00e7in de\u011ferlendirilmesi talebi \u0131srar kazan\u0131yor. Halk bu iktidar\u0131n \u0130stanbul depremine haz\u0131rlanmak gibi bir derdi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da iyice anlam\u0131\u015f durumda. Bu bir yandan korkuya yol a\u00e7arken di\u011fer yandan \u00f6fkeyi ve tepkiyi de biriktiriyor.<\/p>\n<p>Yeni bir se\u00e7ime giderken iktidar felakete d\u00f6n\u00fc\u015fen son deprem katliam\u0131 ile halk\u0131n g\u00fcvenini, r\u0131zas\u0131n\u0131 ziyadesiyle kaybetmi\u015ftir. Bunun da fark\u0131nda olarak zaman kazanmak istemekte, uzatmalar\u0131 oynamak ve se\u00e7imleri erteleme hesaplar\u0131 yapmaktad\u0131r. Ancak halk bu oyunlar\u0131n da fark\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>K\u0131r\u0131lan faylar sadece binalar\u0131 y\u0131kmad\u0131, kural ve yasa tan\u0131mayan, halk d\u00fc\u015fman\u0131 tek adam rejiminin de kolonlar\u0131n\u0131 sallamaya ba\u015flad\u0131. Bunun yerine nas\u0131l bir d\u00fczenin kurulaca\u011f\u0131n\u0131 halk\u0131n \u00f6rg\u00fctl\u00fc m\u00fccadelesi belirleyecek.<\/p>\n<p>Deprem d\u00f6neminde biriktirdi\u011fi deneyimi ve omuz omuza vermenin g\u00fcc\u00fcn\u00fc bir sermaye iktidar\u0131n\u0131n gidip yenisinin gelmesine takviye olarak aktarmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece kazanan \u00f6rg\u00fctl\u00fc emek\u00e7iler olacakt\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Levent T\u00fczel \u00a0 Her depremden sonra b\u00fct\u00fcn kanallarda yay\u0131nlanan haritada \u00fclkenin kuzey sahilleriyle ayn\u0131 do\u011frultuda, Do\u011fu Anadolu\u2019da kuzeyden g\u00fcneye dikey olarak seyreden; Ege\u2019de ise bir elin parmaklar\u0131 gibi denize dik olarak \u00e7atallanan fay hatlar\u0131n\u0131n hangisinin k\u0131r\u0131laca\u011f\u0131, hangi felaketin bekledi\u011fi konu\u015fuluyor. Bilim insanlar\u0131 durmadan uyar\u0131p olas\u0131 depremler hakk\u0131nda halk\u0131 bilgilendirirken iktidardakiler hi\u00e7bir \u00f6nlem alm\u0131yor. \u00a0\u201cDeprem \u00fclkesi T\u00fcrkiye\u2019de depremle ya\u015famak gerekir\u201d sonucundan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3422,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[569,568,468,378],"tags":[570,571],"class_list":["post-3421","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-levent-tuzel","category-59-sayi-bahar-2023","category-sayilar","category-ic-politika","tag-deprem","tag-kentsel-donusum"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:locale:alternate\" content=\"en_EN\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Levent T\u00fczel \u00a0 Her depremden sonra b\u00fct\u00fcn kanallarda yay\u0131nlanan haritada \u00fclkenin kuzey sahilleriyle ayn\u0131 do\u011frultuda, Do\u011fu Anadolu\u2019da kuzeyden g\u00fcneye dikey olarak seyreden; Ege\u2019de ise bir elin parmaklar\u0131 gibi denize dik olarak \u00e7atallanan fay hatlar\u0131n\u0131n hangisinin k\u0131r\u0131laca\u011f\u0131, hangi felaketin bekledi\u011fi konu\u015fuluyor. Bilim insanlar\u0131 durmadan uyar\u0131p olas\u0131 depremler hakk\u0131nda halk\u0131 bilgilendirirken iktidardakiler hi\u00e7bir \u00f6nlem alm\u0131yor. \u00a0\u201cDeprem \u00fclkesi T\u00fcrkiye\u2019de depremle ya\u015famak gerekir\u201d sonucundan [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Teori ve Eylem\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/teoriveeylem\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-05-26T19:54:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"840\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@teoriveeylem\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@teoriveeylem\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"17 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/413054853585ad4d138f2f331dfd177c\"},\"headline\":\"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE\",\"datePublished\":\"2023-05-26T19:54:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/\"},\"wordCount\":4147,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg\",\"keywords\":[\"Deprem\",\"Kentsel D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\"],\"articleSection\":[\"Levent T\u00fczel\",\"59. Say\u0131 \\\/ Bahar 2023\",\"Say\u0131lar\",\"\u0130\u00e7 Politika\"],\"inLanguage\":\"tr-TR\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/\",\"name\":\"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg\",\"datePublished\":\"2023-05-26T19:54:00+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr-TR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr-TR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg\",\"width\":840,\"height\":560},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/2023\\\/05\\\/26\\\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/\",\"name\":\"Teori ve Eylem\",\"description\":\"\u00dc\u00e7 Ayl\u0131k Sosyalist Teori ve Politika Dergisi\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr-TR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#organization\",\"name\":\"Teori ve Eylem\",\"url\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr-TR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/12\\\/400x400-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/12\\\/400x400-1.jpg\",\"width\":400,\"height\":400,\"caption\":\"Teori ve Eylem\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/teoriveeylem\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/teoriveeylem\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/teoriveeylem\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/413054853585ad4d138f2f331dfd177c\",\"name\":\"admin\",\"url\":\"https:\\\/\\\/teoriveeylem.net\\\/tr\\\/author\\\/admin\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"[:tr]DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE[:] - Teori ve Eylem","og_description":"Levent T\u00fczel \u00a0 Her depremden sonra b\u00fct\u00fcn kanallarda yay\u0131nlanan haritada \u00fclkenin kuzey sahilleriyle ayn\u0131 do\u011frultuda, Do\u011fu Anadolu\u2019da kuzeyden g\u00fcneye dikey olarak seyreden; Ege\u2019de ise bir elin parmaklar\u0131 gibi denize dik olarak \u00e7atallanan fay hatlar\u0131n\u0131n hangisinin k\u0131r\u0131laca\u011f\u0131, hangi felaketin bekledi\u011fi konu\u015fuluyor. Bilim insanlar\u0131 durmadan uyar\u0131p olas\u0131 depremler hakk\u0131nda halk\u0131 bilgilendirirken iktidardakiler hi\u00e7bir \u00f6nlem alm\u0131yor. \u00a0\u201cDeprem \u00fclkesi T\u00fcrkiye\u2019de depremle ya\u015famak gerekir\u201d sonucundan [&hellip;]","og_url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/","og_site_name":"Teori ve Eylem","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/teoriveeylem\/","article_published_time":"2023-05-26T19:54:00+00:00","og_image":[{"width":840,"height":560,"url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@teoriveeylem","twitter_site":"@teoriveeylem","twitter_misc":{"Yazan:":false,"Tahmini okuma s\u00fcresi":"17 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#\/schema\/person\/413054853585ad4d138f2f331dfd177c"},"headline":"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE","datePublished":"2023-05-26T19:54:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/"},"wordCount":4147,"publisher":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg","keywords":["Deprem","Kentsel D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm"],"articleSection":["Levent T\u00fczel","59. Say\u0131 \/ Bahar 2023","Say\u0131lar","\u0130\u00e7 Politika"],"inLanguage":"tr-TR"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/","url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/","name":"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE","isPartOf":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg","datePublished":"2023-05-26T19:54:00+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr-TR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr-TR","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#primaryimage","url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg","contentUrl":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/01.5_Levent-Tuzel-NA..jpg","width":840,"height":560},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/2023\/05\/26\/deprem-ve-yasam-hakki-icin-mucadele\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"DEPREM VE YA\u015eAM HAKKI \u0130\u00c7\u0130N M\u00dcCADELE"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#website","url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/","name":"Teori ve Eylem","description":"\u00dc\u00e7 Ayl\u0131k Sosyalist Teori ve Politika Dergisi","publisher":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr-TR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#organization","name":"Teori ve Eylem","url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr-TR","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/400x400-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/teoriveeylem.net\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/400x400-1.jpg","width":400,"height":400,"caption":"Teori ve Eylem"},"image":{"@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/teoriveeylem\/","https:\/\/x.com\/teoriveeylem","https:\/\/www.instagram.com\/teoriveeylem\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/#\/schema\/person\/413054853585ad4d138f2f331dfd177c","name":"admin","url":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3421","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3421"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3421\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3423,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3421\/revisions\/3423"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3422"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3421"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3421"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/teoriveeylem.net\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3421"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}