<\/p>\n\n\n\n
Co\u015fkun \u00d6zbucak<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u00d6zer Akdemir<\/strong><\/p>\n\n\n\n 12 Kas\u0131m 2021 Cuma ak\u015fam\u0131 Ayd\u0131n \u00c7ine\u2019de Madran Da\u011f\u0131n\u0131n k\u00f6ylerinden Top\u00e7am\u2019da Ali ve Cennet Co\u015fkun \u00e7ifti, evlerinin yak\u0131nlar\u0131nda kur\u015funland\u0131. Co\u015fkun ailesinin evlerine 60 metre uzakl\u0131kta patlatmal\u0131 kuvars madencili\u011fi yapan Eysim \u015eirketinin bak\u0131m \u015fefi oldu\u011fu ileri s\u00fcr\u00fclen \u015f\u00fcpheli, yan\u0131ndaki arkada\u015f\u0131n\u0131n kendisini tutmak istemesi \u00fczerine ni\u015fan alarak ate\u015f etti\u011fi \u00e7ifte isabet ettiremedi. Can havliyle kendilerini bir kayan\u0131n ard\u0131na atabilen \u00e7iftin arkas\u0131ndan birka\u00e7 el daha ate\u015f eden sald\u0131rgan, arkada\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan sakinle\u015ftirilerek olay yerinden uzakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Co\u015fkun ailesi ise, gece karanl\u0131\u011f\u0131nda s\u00fcr\u00fcnerek olay yerinden uzakla\u015f\u0131p k\u00f6yl\u00fclerinden yard\u0131m isteyebildi.<\/p>\n\n\n\n Daha \u00f6nce defalarca \u00f6l\u00fcmle tehdit edilen Co\u015fkun ailesine y\u00f6nelik bu silahl\u0131 sald\u0131r\u0131, \u00fclkemizde ya\u015fam alan\u0131n\u0131 koruma m\u00fccadelesi verenlere y\u00f6nelik en son \u00f6rneklerden biri oldu. Maden \u015firketleri art\u0131k kendilerine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlara silahla sald\u0131racak kadar pervas\u0131zla\u015ft\u0131 ve g\u00f6zleri d\u00f6nd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n 9 May\u0131s 2017 tarihinde, Finike\u2019nin sedir ormanlar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele eden Ali-Aysin B\u00fcy\u00fcknohut\u00e7u \u00e7ifti, mermer oca\u011f\u0131 patronlar\u0131 taraf\u0131ndan tutulan bir kiral\u0131k katile \u00f6ld\u00fcrt\u00fcld\u00fc. K\u0131sa s\u00fcrede yakalanan ve tutuklanan katil zanl\u0131s\u0131, cezaevinden yazd\u0131\u011f\u0131 ve e\u015fi ile cezaevinden \u00e7\u0131kartmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 mektupta maden patronunu paras\u0131n\u0131n geri kalan\u0131n\u0131 \u00f6demezse konu\u015fmakla tehdit ediyordu.<\/p>\n\n\n\n Bir gerilim ve korku filmi gibi geli\u015fen Finike katliamlar\u0131 davas\u0131nda, katil zanl\u0131s\u0131 \u201cg\u00fcvenlik<\/em>\u201d gerek\u00e7esi ile ba\u015fka bir cezaevine nakledilmesinden hemen sonra \u201cintihar<\/em>\u201d etti ya da \u201cortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131<\/em>\u201d.<\/em> Sonras\u0131nda davada tek tutuklu san\u0131k olarak kalan e\u015fi de tahliye edildi. Cinayet dosyas\u0131, geli\u015fen s\u00fcrece bak\u0131l\u0131rsa, \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kapat\u0131lmaya do\u011fru gidiyor. Kiral\u0131k katil tutup iki do\u011fa savunucusunu \u00f6ld\u00fcrten mermer \u015firketi patronlar\u0131 ise cezas\u0131zl\u0131kla \u00f6d\u00fcllendirilecek.<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fte bu cezas\u0131zl\u0131k iklimi y\u00fcz\u00fcnden \u00c7ine\u2019nin bir da\u011f k\u00f6y\u00fcnde ya\u015fayan Co\u015fkun ailesi de, Ali-Aysin \u00e7ifti ile ayn\u0131 kaderi payla\u015fabilirlerdi!<\/p>\n\n\n\n KEL\u0130MEN\u0130N GER\u00c7EK ANLAMIYLA B\u0130R YA\u015eAM M\u00dcCADELES\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n Bu son \u00f6rnek, \u00fclkemizde ekoloji m\u00fccadelesinin, ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 koruman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra do\u011frudan ya\u015fam\u0131 koruma m\u00fccadelesi haline geldi\u011finin bir kan\u0131t\u0131 olarak \u00f6n\u00fcm\u00fczde duruyor. Maden, biyogaz, termik, ta\u015f ocaklar\u0131 gibi projelere kar\u015f\u0131 direnen, ya\u015fam alanlar\u0131na y\u00f6nelik \u015firketlerin\/sermayenin sald\u0131r\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 koyan k\u00f6yl\u00fclere y\u00f6nelik jandarma ve polis bask\u0131s\u0131\/sald\u0131r\u0131lar\u0131 ya\u015fam savunucular\u0131na y\u00f6nelen devlet bask\u0131s\u0131n\u0131n bir unsuruyken, B\u00fcy\u00fcknohut\u00e7u ve Co\u015fkun ailelerine y\u00f6nelik katliam ve katliam giri\u015fimi de meselenin bir ba\u015fka y\u00f6n\u00fcn\u00fc olu\u015fturuyor.<\/p>\n\n\n\n Ekoloji, s\u00f6zc\u00fck olarak yeni kullan\u0131lmaya ba\u015flansa da, kapitalizmin do\u011fay\u0131 al\u0131n\u0131p sat\u0131labilen bir mal\/meta olarak g\u00f6rmesi ve do\u011fan\u0131n ya\u011fmas\u0131na soyunmas\u0131 ile birlikte h\u0131zla daha \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lan ve kullan\u0131lan bir kavram olarak g\u00fcndemimize girdi. B\u00f6ylelikle, bug\u00fcn a\u00e7\u0131s\u0131ndan kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin bir alan\u0131 ve ad\u0131 olarak da her ge\u00e7en g\u00fcn daha fazla g\u00fcndeme damga vurmaya devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n Do\u011faya ve ya\u015fam alanlar\u0131na y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar yo\u011fun bir \u015fekilde s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcrken, ekoloji m\u00fccadelesi ba\u015flang\u0131\u00e7ta bu kadar kapsaml\u0131 de\u011fildi. \u00d6zellikle sermayenin yeralt\u0131 ve yer\u00fcst\u00fc kaynaklar\u0131n\u0131, sular\u0131 hedeflemesi ve planl\u0131 bir bi\u00e7imde g\u00fcndemine almas\u0131, halk\u0131n tepkilerinin lokal de olsa geli\u015fmesine neden oldu.<\/p>\n\n\n\n Kentlerde \u00e7\u00f6p sorunu, yerlerin kirletilmesi, ye\u015fil alanlar\u0131n azl\u0131\u011f\u0131, trafik ke\u015fmeke\u015fi gibi kent ve \u00e7evre sorunlar\u0131 zamanla sanayi kurulu\u015flar\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 su, hava, toprak kirlili\u011fi ile hem \u00e7e\u015fitlendi, hem de kentin ve sanayinin b\u00fcy\u00fcmesi ile orant\u0131l\u0131 bir \u015fekilde b\u00fcy\u00fcd\u00fc. Do\u011fan\u0131n tahribi ve kirlili\u011findeki bu \u201cb\u00fcy\u00fcme<\/em>\u201d, ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131n tahrip edilmesinin yan\u0131 s\u0131ra sermaye taraf\u0131ndan devlet zoru ile gasp edilmesi gibi bir sonuca da yol a\u00e7t\u0131.<\/p>\n\n\n\n EKOLOJ\u0130 M\u00dcCADELES\u0130 SINIF M\u00dcCADELES\u0130N\u0130N B\u0130R Y\u00d6N\u00dcD\u00dcR<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ekoloji m\u00fccadelesinin s\u0131n\u0131fsal bir zemini vard\u0131r. Ancak bu zemin m\u00fccadeleye kat\u0131lanlar\u0131n s\u0131n\u0131fsal niteli\u011finin, siyasi tercihlerinin farkl\u0131 olmas\u0131na engel de\u011fildir. Ekoloji m\u00fccadelesinin s\u0131n\u0131fsal i\u00e7erikli olmas\u0131, onun \u201csolcular\u0131n bir m\u00fccadele alan\u0131<\/em>\u201d olarak darla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 anlam\u0131na da gelmez. Ki bu ciddi bir hata olur. Hareketin m\u00fccadele alanlar\u0131 daha \u00e7ok k\u00f6yler (k\u0131rsal alan) oldu\u011fu i\u00e7in, kullan\u0131lacak dilden, kurulacak \u00f6rg\u00fct bi\u00e7imlerine kadar bir\u00e7ok farkl\u0131l\u0131klar g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n\n\n\n Yerel ekolojik m\u00fccadeleler sermaye ve devlet g\u00fc\u00e7leri ile ya\u015fad\u0131klar\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar s\u0131ras\u0131nda ister istemez ciddi bir politik e\u011fitim s\u00fcrecinden de ge\u00e7mektedir. Ya\u015fam alanlar\u0131na sald\u0131r\u0131ya kar\u015f\u0131 umut bekledikleri (kendi oy verdikleri dahil) sermaye partilerinden, TBMM\u2019deki milletvekillerinden ya da belediyelerden bir fayda gelemeyece\u011fini ya\u015fayarak g\u00f6rebiliyorlar. \u00d6te yandan bu deneyimler \u00e7o\u011fu zaman y\u00f6re halk\u0131n\u0131n siyasi tercihlerini de de\u011fi\u015fmesine yol a\u00e7abilen bir politik tutuma evrilebiliyor. <\/p>\n\n\n\n Bu m\u00fccadelede bir \u00f6rnek siyasalla\u015fma \u00fczerine: Ordu \u00c7ayba\u015f\u0131 il\u00e7esinde \u0130lk\u00fcvez Mahallesi\u2019nde (B\u00fcy\u00fck\u015fehir olmadan \u00f6nce beldeydi) Ordu B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi \u00e7\u00f6p tesisi yapt\u0131. Mahallede AKP\u2019ye y\u00fczde 95 oy \u00e7\u0131k\u0131yor. Bu m\u00fccadele sonras\u0131 AKP\u2019den toplu istifalar ya\u015fand\u0131.<\/p>\n\n\n\n Yine Manisa Salihli\u2019nin Caferbey k\u00f6yl\u00fcleri yerel se\u00e7imlerde y\u00fczde 90 oran\u0131nda AKP\/MHP ortakl\u0131\u011f\u0131 olan Cumhur ittifak\u0131na oy vermi\u015fken, bug\u00fcn mahallelerine yap\u0131lmak istenen \u00e7\u00f6p tesisine kar\u015f\u0131 aylard\u0131r s\u00fcren direni\u015fleri s\u00fcrecinde bu partileri art\u0131k k\u00f6ylerinde istemediklerini a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k s\u00f6yl\u00fcyorlar. \u201cBizde bu partilere yakla\u015f\u0131m b\u00f6yle olmu\u015fsa, \u00fclke geneli \u00e7ok daha k\u00f6t\u00fc durumdad\u0131r bu partiler i\u00e7in<\/em>\u201d diyerek siyasi \u00f6ng\u00f6r\u00fclerini de payla\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n Nitekim 2019 yerel se\u00e7imlerin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirecek olursak ekoloji m\u00fccadelelerinin bir\u00e7ok yerde belirgin bir etkisinin oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Ekoloji m\u00fccadelelerinin geli\u015fti\u011fi yerlerde AKP ve MHP\u2019nin Cumhur \u0130ttifak\u0131\u2019n\u0131n \u00f6nemli kay\u0131plar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcrken, ekolojik sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00fccadelenin c\u0131l\u0131z kald\u0131\u011f\u0131 ya da var olan m\u00fccadelenin s\u00f6n\u00fcmledi\u011fi yerlerde ise bu ittifak\u0131n oylar\u0131n\u0131 korudu\u011fu ya da artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc.[1]<\/a><\/p>\n\n\n\n Yine Afyon merkeze ba\u011fl\u0131 Beyyaz\u0131 kasabas\u0131nda 2014 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan ve \u201csa\u011fc\u0131s\u0131-solcusu\u201d 6 partinin birle\u015ferek Demokrat Parti aday\u0131n\u0131 destekledi\u011fi yerel se\u00e7imlerde Beyyaz\u0131\u2019da \u00fc\u00e7 ta\u015f oca\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 verilen m\u00fccadelenin \u00f6nc\u00fclerinden birisi olan EMEP\u2019in aday\u0131, say\u0131m hileleri ile geride b\u0131rak\u0131ld\u0131. EMEP aday\u0131na verilen oylar\u0131n ge\u00e7ersiz say\u0131lmas\u0131 ile oylar iki parti aras\u0131nda e\u015fit \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131rken, sonras\u0131nda yap\u0131lan itirazlar\u0131n ard\u0131ndan belediye ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 DP aday\u0131na \u201chediye edildi<\/em>\u201d.[2]<\/a><\/p>\n\n\n\n Elbette yerel ekolojik m\u00fccadelenin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 sadece oy hesab\u0131 \u00fczerinden de\u011ferlendirmek do\u011fru de\u011fil. Yukar\u0131da da belirtti\u011fimiz gibi bu m\u00fccadeleler yerel halk\u0131n siyasi tercihlerini ve sistemle olan ba\u011flar\u0131n\u0131 da etkileme, de\u011fi\u015ftirme potansiyeline sahip. Her m\u00fccadele ve b\u00f6lge a\u00e7\u0131s\u0131ndan genellemek do\u011fru olmasa da, yerel-genel se\u00e7imlerdeki y\u00f6nelimler ekolojik m\u00fccadeleler ile sermaye d\u00fczeninden kopu\u015f aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi g\u00f6stermesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan somut birer \u00f6rnek olarak verilebilir.<\/p>\n\n\n\n \u0130KL\u0130M KR\u0130Z\u0130 KAP\u0130TAL\u0130ZM\u0130N ESER\u0130D\u0130R<\/strong><\/p>\n\n\n\n Sanayinin karbon temelli ekonomisi, \u00fcretim-t\u00fcketim al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 ile paralel giden ekonomik-sosyal hayat\u0131n biriktirdi\u011fi devasa sorunlar, d\u00fcnya genelinde art\u0131k ya\u015fam\u0131 tehdit eder bir noktaya geldi. Kapitalist emperyalizmin bir kurumu olan Birle\u015fmi\u015f milletler taraf\u0131ndan olu\u015fturulan H\u00fck\u00fcmetler Aras\u0131 \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Paneli (IPCC) taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi 2021: Fiziksel Bilim Temeli ba\u015fl\u0131kl\u0131 raporda, d\u00fcnyadaki iklim sistemlerindeki de\u011fi\u015fimin insan kaynakl\u0131 oldu\u011fu tart\u0131\u015fmas\u0131z olarak kabul edilirken, bu durumun \u201c1750\u2019den bu yana sera gaz\u0131 konsantrasyonlar\u0131nda ya\u015fanan art\u0131\u015f sonucunda ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi<\/em>\u201dnin alt\u0131 \u00e7iziliyor. Sanayi, devrimiyle birlikte artan fosil yak\u0131t (k\u00f6m\u00fcr, petrol,do\u011falgaz) t\u00fcketiminin atmosfere b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 karbon y\u00fck\u00fc, tar\u0131m ve ormanl\u0131k alanlar\u0131n enerji, sanayi, maden ve kentle\u015fme politikalar\u0131yla talan ve tahrip edilmesi sonucu artan sera gaz\u0131 etkisiyle olu\u015fan k\u00fcresel \u0131s\u0131nmaya ba\u011fl\u0131 olarak ya\u015fanan iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin kayna\u011f\u0131 \u00e7ok iyi biliniyor. Oysa ki; kapitalist sistemin ihtiyaca g\u00f6re ve do\u011fayla uyumlu olmayan plans\u0131z ve anar\u015fik \u00fcretiminin sonucu olarak k\u00fcresel \u0131s\u0131nma ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Kapitalist birikimin sebep oldu\u011fu bu durum, insan kaynakl\u0131 faaliyetler denilerek hem genelle\u015ftirilirken hem de var olduk\u00e7a d\u00fcnyay\u0131 geri d\u00f6n\u00fclemez bir y\u0131k\u0131ma s\u00fcr\u00fckleyen kapitalist sistemin y\u0131k\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 perdelenmek isteniyor.<\/p>\n\n\n\n Kapitalist \u00fcretim-t\u00fcketim ili\u015fkileri nedeniyle karbon sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve bunun yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini uzmanlar \u201cinsanl\u0131\u011f\u0131n freni patlam\u0131\u015f bir otob\u00fcs\u00fcn i\u00e7inde, son s\u00fcrat u\u00e7uruma do\u011fru gidiyor<\/em>\u201d s\u00f6zleriyle tan\u0131ml\u0131yorlar.[3]<\/a><\/p>\n\n\n\n \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkileri \u201cA\u015f\u0131r\u0131 iklim olaylar\u0131 ya da do\u011fa felaketleri<\/em>\u201d olarak tan\u0131mlan\u0131rken bu etkiler zaman ge\u00e7tik\u00e7e daha da can yak\u0131c\u0131 bir bi\u00e7imde hissedilmeye ba\u015fland\u0131. B\u00fct\u00fcn bunlar genel ve kapitalizmin tahrip edicili\u011finin su\u00e7lanmas\u0131ndan soyutlanm\u0131\u015f bir \u201c\u00e7evrecilik<\/em>\u201d anlay\u0131\u015f\u0131 ile ya\u015fam\u0131n korunamayaca\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fini g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131yor. Hal b\u00f6yle olunca ekoloji m\u00fccadelesi de zaman i\u00e7erisinde sistemi do\u011frudan sorgulayan, ele\u015ftiren ve nihayetinde de\u011fi\u015ftirilmesi gerekti\u011fine vurgu yapan bir hatta do\u011fru evrildi. Tam da bu nedenlerle yerel ekoloji platformlar\u0131 bir yandan sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 m\u00fccadeleyi \u00f6rg\u00fctlemeye soyunurken, di\u011fer yandan halk\u0131n kapitalizmin sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n kendilerini ve gelece\u011fi nas\u0131l etkiledi\u011fini \u00f6\u011frendi\u011fi ara\u00e7lar haline geldi.<\/p>\n\n\n\n Sermayenin sular\u0131 ticarile\u015ftirmesi ve n\u00fckleer ve termik santraller yap\u0131m\u0131yla geli\u015ftirdi\u011fi s\u00fcre\u00e7 bug\u00fcn a\u00e7\u0131s\u0131ndan enerji ve maden yat\u0131r\u0131mlar\u0131yla \u00fcst boyuta ula\u015ft\u0131. Art\u0131k lokal eylemlerin, direni\u015flerin yeterli olamad\u0131\u011f\u0131 bilinci olu\u015fuyor ve \u00fclke genelinde birliktelikler tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Hatta bu m\u00fccadele uluslararas\u0131 alana da ta\u015f\u0131narak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n Devletin maden ve enerji yasa ve y\u00f6netmeliklerinde yapt\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fiklikler sonras\u0131 \u015firketlerin enerji ve maden i\u015fletmelerinin mantar gibi \u00e7o\u011falmas\u0131 da dikkat \u00e7ekmeye ba\u015flad\u0131. Bir derede, ormanda ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131 o b\u00f6lgenin insanlar\u0131n\u0131n derdi olarak kal\u0131yordu. Hatta bu yat\u0131r\u0131mlar\u0131n \u201cdevlet yat\u0131r\u0131mlar\u0131<\/em>\u201d bi\u00e7iminde anlat\u0131lmas\u0131 direni\u015fleri pasifize etmenin yolu olarak kullan\u0131lmak istense de pek tutmad\u0131. Bir araya gelmeler, direni\u015fler b\u00fcy\u00fcd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n T\u00dcRK\u0130YE DE EKOLOJ\u0130 M\u00dcCADELES\u0130N\u0130N GEL\u0130\u015e\u0130M\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n Bu s\u00fcre\u00e7te yerellerde ya\u015fanan ekolojik sorunlara kar\u015f\u0131 bir araya gelen halk\u0131n \u201cplatformlar<\/em>\u201d bi\u00e7iminde kendilerini ifade etmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu platformlar \u201csorun \u00fczerinden\u201d kurulduklar\u0131 i\u00e7in de \u2018sorun<\/em>\u2019 kazan\u0131mla ya da yenilgiyle sonu\u00e7land\u0131ktan sonra \u00e7o\u011funlukla da\u011f\u0131ld\u0131. \u00d6te yandan, bu sald\u0131r\u0131lar\u0131n arkas\u0131 kesilmeyince, s\u00f6n\u00fcmlenen platformlar yeniden canland\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. T\u00fcm -canl\u0131-cans\u0131z varl\u0131klar\u0131n bir arada bulundu\u011fu do\u011faya ve canl\u0131lar\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc b\u00f6lgelere (da\u011f, ova, nehir, g\u00f6l, deniz vs..) yani ya\u015fam alanlar\u0131na y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar \u00e7e\u015fitlenmeye ba\u015flad\u0131k\u00e7a direni\u015f ve \u00f6rg\u00fctlenme de \u00e7e\u015fitlenip geli\u015fti.<\/p>\n\n\n\n Genel olarak bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda platformlar\u0131n kurulu\u015funun iki bi\u00e7imde oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Biri, \u015fehir merkezinde ekoloji konusunda duyarl\u0131-bilin\u00e7li insanlar ve kurumlar\u0131n bir araya gelerek kurdu\u011fu platformlar, di\u011feri de sorunun ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 yerdeki halk taraf\u0131ndan kurulan platformlar.<\/p>\n\n\n\n Bir zaman sonra sorunun ad\u0131yla kurulan platformlar de\u011fi\u015fime gitti. \u201cN\u00fckleer santrallere hay\u0131r<\/em>\u201d, \u201cHES\u2019lere hay\u0131r<\/em>\u201d adlar\u0131yla kurulan platformlar, adlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirerek daha kapsay\u0131c\u0131 isimler kullanmaya ba\u015flad\u0131lar. Art\u0131k HES, JES, GES, RES, n\u00fckleer ve termik santraller; maden aramalar\u0131 (\u00e7e\u015fitli); yol, havaalan\u0131, deniz dolgusu, g\u00f6llerin, S\u0130T alanlar\u0131n\u0131n imara a\u00e7\u0131lmas\u0131; fabrikalar\u0131n\u0131n at\u0131klar\u0131yla sular\u0131n kirletilmesi, g\u00f6l kurumas\u0131 gibi sorunlar\u0131n t\u00fcm\u00fc ya da \u00e7o\u011fu ayn\u0131 illerde g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015fland\u0131. Bu durum, platformlarda ve m\u00fccadelede de de\u011fi\u015fime neden oldu. \u00d6nce il, sonra b\u00f6lge daha sonra da \u00fclke genelinde birliktelikler tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131.<\/p>\n\n\n\n Bu tart\u0131\u015fmalar s\u00fcrerken, ekoloji m\u00fccadelesine bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan farkl\u0131l\u0131klar da ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. HES konusunda \u201cbir derede birden fazla yap\u0131lmas\u0131n<\/em>\u201d diyenler de oldu; yap\u0131lma bi\u00e7imine kar\u015f\u0131 olanlar da. Sermayenin t\u00fcm kurumlar\u0131 ile birlikte do\u011fay\u0131 metala\u015ft\u0131rarak, ya\u015fam alanlar\u0131na y\u00f6nelik ya\u011fma-talan politikas\u0131na giri\u015fmesine kar\u015f\u0131 verilen m\u00fccadele \u00f6z\u00fcnde anti-kapitalist bir m\u00fccadeleye denk d\u00fc\u015f\u00fcyordu ki, bu ger\u00e7eklik kar\u015f\u0131s\u0131nda ekolojik m\u00fccadele \u00f6rg\u00fctlerinin bir s\u00fcre sonra bu siyasi perspektifte ilerlemeye ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n TEMA, Greenpeace gibi \u00f6rg\u00fctlenmelerin \u00f6zellikle maa\u015fl\u0131 personel \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak, AB fonlar\u0131ndan yararlanarak profesyonel kadro etkinlikleri ve devlet kurumlar\u0131yla ortak i\u015f yapmalar\u0131 \u015feklinde geli\u015fen kapitalizm i\u00e7i reformist-\u00e7evreci bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 bir s\u00fcre etkin olsa da, bug\u00fcn a\u00e7\u0131s\u0131ndan ekoloji m\u00fccadelelerindeki etkinli\u011fi epeyce azald\u0131 denebilir.<\/p>\n\n\n\n AB fonlar\u0131 d\u0131\u015far\u0131dan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ulusal-uluslararas\u0131 \u201csivil toplum \u00f6rg\u00fctleri<\/em>\u201dnin \u00e7evreyi koruma m\u00fccadelelerine bir destek gibi g\u00f6r\u00fcnse de, \u00f6z\u00fcnde bu m\u00fccadeleleri sistem i\u00e7erisinde tutma ve nihayetinde sistem kar\u015f\u0131t\u0131 y\u00f6nlerini t\u00f6rp\u00fcleyerek kapitalizm i\u00e7in \u201ckabul edilebilir<\/em>\u201d bir direni\u015f hatt\u0131nda ilerlemesini sa\u011flama i\u015flevini g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00d6te yandan, \u00f6zellikle burjuva hukukunun bile i\u015flemedi\u011fi bizim gibi \u00fclkelerde yerel halk\u0131n kitlesel kar\u015f\u0131 duru\u015fu, dayan\u0131\u015fmas\u0131 ve m\u00fccadelesi ile p\u00fcsk\u00fcrt\u00fclebilecek bu sald\u0131r\u0131lar, b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu bir sonu\u00e7 do\u011furmayan hukuksal s\u00fcre\u00e7ler, bir tak\u0131m sistem i\u00e7i \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri i\u00e7eren e\u011fitimler ve nihayetinde t\u00fcm bunlar\u0131 finanse ederken asl\u0131nda kontrol alt\u0131nda tutmaya da yarayan mali planlar daha \u00e7ok yine bu fonlar eliyle yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n Ekoloji m\u00fccadelesini T\u00fcrkiye genelinde birle\u015ftirme giri\u015fimleri hep oldu. Temiz Enerji Platformu (TEP), Suyun Ticarile\u015fmesine Hay\u0131r Platformu, N\u00fckleer Enerjiye Hay\u0131r Platformu, T\u00fcrkiye \u00c7evre Platformu, Ekoloji Meclisi\u2026 vb. Bu giri\u015fimler yan\u0131nda b\u00f6lgesel \u00f6rg\u00fctlenmeler de kuruldu. Mezopotamya Ekoloji Hareketi (MEH), Ege \u00c7evre ve K\u00fclt\u00fcr Platformu (EGE\u00c7EP), Derelerin Karde\u015fli\u011fi gibi. \u0130llerde derneklerin de kurulma s\u00fcreci h\u0131zland\u0131. Bas\u0131na yans\u0131yan haberler, sosyal payla\u015f\u0131mlar ve siyasi \u00f6rg\u00fctlenmelerin varl\u0131\u011f\u0131 bu platformlar\u0131n bir araya gelmesini kolayla\u015ft\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n Yerel platformlar\u0131n sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda yaln\u0131zl\u0131klar\u0131 ve b\u00fct\u00fcn devlet ayg\u0131t\u0131n\u0131 arkas\u0131na alm\u0131\u015f sermaye g\u00fc\u00e7lerine-\u015firketlere kar\u015f\u0131 tek ba\u015flar\u0131na yeterli bir savunma g\u00f6steremedikleri, ya\u015fanan bir\u00e7ok direni\u015f \u00f6rne\u011fi ile deneyimlendi. Sald\u0131r\u0131 s\u0131n\u0131fsald\u0131 ve devlet destekliydi. Do\u011fal olarak bu sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 koyabilmek de sorunlara s\u0131n\u0131fsal bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla ve birle\u015fik bir m\u00fccadele hatt\u0131yla ba\u015far\u0131labilirdi. \u00d6rg\u00fctlenmelerin bi\u00e7iminin de bu anlay\u0131\u015fa uygun olmas\u0131 i\u00e7in \u00e7abalamak gerekiyordu. Ve m\u00fccadele de buna uygun olmal\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n O nedenle, deresine HES kurdurmayan, maden \u015firketini kovan veya Alia\u011fa\u2019ya termik santrali kurdurmayan yerel m\u00fccadelelerin lokalde elde ettikleri ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131 koruma ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n kal\u0131c\u0131la\u015fmas\u0131 i\u00e7in (\u00e7\u00fcnk\u00fc sermaye vazge\u00e7miyor, a\u00e7\u0131\u011f\u0131 – zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131 buldu\u011fu anda tekrar sald\u0131r\u0131yor) yerellerdeki m\u00fccadelelerin birle\u015ferek sald\u0131r\u0131lara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Birle\u015fme ve ortak m\u00fccadeleye \u201cyerelin \u00f6zg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, \u00f6zerkli\u011fini<\/em>\u201d k\u0131rabilir diye yakla\u015fanlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, \u201c\u00e7e\u015fitli sendika, dernek ve birliklerde g\u00f6r\u00fclen tarzda hiyerar\u015fik hantal bir yap\u0131ya evrilebilir mi?<\/em>\u201d endi\u015fesi ile bakan ki\u015fi\/gruplar da olmad\u0131 de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n EKOLOJ\u0130 MECL\u0130S\u0130 DENEY\u0130M\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u201c\u00dclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki talana, do\u011fa k\u0131y\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 yerellerde ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131, sular\u0131n\u0131, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n gelece\u011fini korumak i\u00e7in direnmeye \u00e7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in birlik her ge\u00e7en g\u00fcn daha da b\u00fcy\u00fck bir ihtiya\u00e7 olarak kendisini g\u00f6steriyordu. \u2018Birlik\u2019ten kas\u0131t sadece bir araya gelme, sorunlar\u0131, deneyimleri payla\u015fma, bir anlamda dertle\u015fme, birbirinin yaras\u0131n\u0131 g\u00f6rme, anlama, tan\u0131ma de\u011fildi. Ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda bu i\u00e7erikli bir\u00e7ok toplant\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f, \u00fclkenin de\u011fi\u015fik yerlerinden ya\u015fam savunucular\u0131 birbirini tan\u0131ma olana\u011f\u0131 bulmu\u015ftu. Her biri birbirinden de\u011ferli, anlaml\u0131 ve yararl\u0131 olan bu toplant\u0131lar\u0131n belki de en \u00f6nemli eksikli\u011fi, yar\u0131na ili\u015fkin bir yol haritas\u0131n\u0131n ortaya konmamas\u0131yd\u0131. Yine de birlik d\u00fc\u015f\u00fcncesinin ete kemi\u011fe b\u00fcr\u00fcnmesi i\u00e7in bu s\u00fcre\u00e7ten ge\u00e7ilmesi, bu deneyimlerin de ya\u015fanmas\u0131 gerekiyordu. Demir tava gelmi\u015fti art\u0131k ve d\u00f6v\u00fclmeyi bekliyordu.<\/em>\u201d[4]<\/a><\/p>\n\n\n\n 6 Aral\u0131k 2014\u2019de Ankara\u2019da \u00e7ok say\u0131da \u00e7evre \u00f6rg\u00fct\u00fc ve demokratik kitle \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn bir araya gelmesiyle olu\u015fturulan Ekoloji Meclisi bu ihtiya\u00e7 ve iddialarla kurulmu\u015ftu. \u201c\u0130ktidar sermaye ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6rg\u00fctl\u00fc bir g\u00fc\u00e7 olarak, deneyimlerimizi birle\u015ftirmeye, dayan\u0131\u015fmay\u0131 b\u00fcy\u00fctmeye, ya\u015fam m\u00fccadelelerimizi ortakla\u015ft\u0131rmaya kararl\u0131y\u0131z<\/em>\u201d diyerek kurulu\u015f gerek\u00e7esini a\u00e7\u0131klayan Ekoloji Meclisi\u2019nin daha ilk toplant\u0131s\u0131nda \u201cnas\u0131l bir \u00f6rg\u00fct ve m\u00fccadele hatt\u0131<\/em>\u201d konusunda farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flerin oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. \u0130kinci Toplant\u0131s\u0131n\u0131 Mersin, 3. Toplant\u0131s\u0131n\u0131 \u0130zmir\u2019de ger\u00e7ekle\u015ftiren Ekoloji Meclisi\u2019nin 3. Toplant\u0131s\u0131 ile ilgili EGE\u00c7EP Ekoloji Meclisi bile\u015fenlerine g\u00f6nderilen \u015fu de\u011ferlendirme tart\u0131\u015fmalar hakk\u0131nda bilgi veriyor:<\/p>\n\n\n\n \u201c1. Ekoloji Meclisi as\u0131l olarak yerellerdeki m\u00fccadele dinamiklerinin bir bile\u015fimidir. Onlar\u0131n m\u00fccadelelerini birle\u015ftirmeyi ve dayan\u0131\u015fmay\u0131 \u00f6rmeyi hedefler. Bu nedenle Meclisin bile\u015fenlerinin i\u00e7inde siyasi parti\/hareket\/\u00f6rg\u00fct olmamal\u0131d\u0131r. Bu olu\u015fumlar yerel m\u00fccadele dinamiklerine kat\u0131larak, onlar\u0131n m\u00fccadelesi \u00fczerinden meclis \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda yer al\u0131rlar.<\/em><\/p>\n\n\n\n 2. Meclisin ad\u0131 HDK Ekoloji Meclisi ile s\u0131k\u00e7a kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Bu ayn\u0131 zamanda \u2018Ekoloji Meclisi HDK\/HDP\u2019nin arka bah\u00e7esidir\u2019 alg\u0131s\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131na neden olmaktad\u0131r. Bu durum da Meclisin \u00f6rg\u00fctlenmesi, b\u00fcy\u00fcmesi ve yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde engel olarak durmaktad\u0131r. Bu nedenle Meclis ad\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmelidir.<\/em><\/p>\n\n\n\n 3. Meclisi olu\u015fturan bile\u015fenler aras\u0131ndaki ileti\u015fimi sa\u011flamakla g\u00f6revli olan ve hi\u00e7bir \u015fekilde bir karar organ\u0131, y\u00f6netim birimi olmayan Koordinasyon siyasi \u00f6rg\u00fct\/parti \u00fcyelerinden de\u011fil, yerel m\u00fccadele dinamiklerinin temsilcilerinden olu\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/em>\u201d<\/p>\n\n\n\n \u00d6rg\u00fctsel geli\u015fim, b\u00fcy\u00fcme ve hareketin ihtiya\u00e7lar\u0131 temelinde \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131n\u0131n yenilenmesini ama\u00e7layan ve belli kayg\u0131lar \u00e7er\u00e7evesinde somut \u00f6nerilerin de ortaya kondu\u011fu bu ele\u015ftiriler Ekoloji Meclisi i\u00e7inde \u00f6zellikle HDP-HDK\u2019li baz\u0131 siyasi yap\u0131 ve bireyler taraf\u0131ndan \u201csiyasetten korkmak<\/em>\u201d, <\/em>\u201cHDK kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131<\/em>\u201d ve \u201ckafalar\u0131n arkas\u0131ndaki farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelerin yans\u0131mas\u0131<\/em>\u201dolarak nitelenerek k\u00fc\u00e7\u00fcmsendi.<\/p>\n\n\n\n Ekoloji Meclis\u2019inde bulunan hemen herkesin bir siyasal aidiyeti varken, bunun \u201cbir siyaset yasak\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131<\/em>\u201d gibi de\u011ferlendirilmesi son derece temelsiz bir yakla\u015f\u0131ma denk d\u00fc\u015f\u00fcyordu. Ekoloji m\u00fccadelesinin varl\u0131\u011f\u0131 bile bir \u201csiyaset<\/em>\u201de denk geliyordu ve asl\u0131nda burjuva siyasetine kar\u015f\u0131 halk\u0131n en geni\u015f kesimlerini i\u00e7ine alabilecek bir perspektifle hareket etmeye \u00e7abal\u0131yordu. Tam da bu nedenlerle yerellerden ve hareketin i\u00e7inden gelmeden \u201cyukar\u0131dan<\/em>\u201d siyaset yap\u0131lmas\u0131 ele\u015ftirilirken (ki bu \u00e7o\u011fu zaman m\u00fccadelenin ger\u00e7ekli\u011finden kopuk, \u00fcstten ve da\u011f\u0131t\u0131c\u0131 bir etki yarat\u0131yordu) siyasal partilerin Meclis i\u00e7inde do\u011frudan yer almas\u0131n\u0131n gereksizli\u011fine vurgu yap\u0131l\u0131yordu. Siyasi partilere yerel ekoloji hareketleri i\u00e7indeki kat\u0131l\u0131mlar\u0131 \u00fczerinden Meclis\u2019e gelmeleri \u00f6neriliyor, \u00f6te yandan zaten yerel bir direni\u015f i\u00e7inden geldikleri i\u00e7in Meclis\u2019in koordinasyonu vb. organlar\u0131nda kimsenin siyasi aidiyetine bak\u0131lmadan, yerel direni\u015f \u00f6zneleri olarak temsil edilmelerinin \u00f6n\u00fcnde bir engel olmad\u0131\u011f\u0131 ifade ediliyordu.<\/p>\n\n\n\n Bu ve benzeri \u00f6nerilerin, ele\u015ftirilerin g\u00f6rmezden gelinmesinin de etkisiyle Ekoloji Meclisi bir \u00f6l\u00e7\u00fcde \u201cpolitik kibrin<\/em>\u201d sonucu olarak 4. toplant\u0131s\u0131n\u0131 yapamad\u0131 ve da\u011f\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n EKOLOJ\u0130 B\u0130RL\u0130\u011e\u0130<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7lanan Ekoloji Meclisi deneyiminden sonra da \u201cbirlik<\/em>\u201d tart\u0131\u015fmalar\u0131 devam etti. EGE\u00c7EP\u2019in \u00fclke genelinde, \u00e7e\u015fitli y\u00f6relerden 10 ekoloji \u00f6rg\u00fct\u00fcne yapt\u0131\u011f\u0131 davet kabul g\u00f6rerek, bu 11 \u00f6rg\u00fct\u00fcn[5]<\/a> ortak \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 ile \u201cEkoloji m\u00fccadelesini birle\u015ftirmek, ortak \u00f6rg\u00fctlenme, g\u00fc\u00e7 ve eylem birli\u011fi zeminini yaratmak<\/em>\u201d i\u00e7in ekoloji \u00f6rg\u00fctleri Bergama bulu\u015fmas\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Bu 11 \u00e7a\u011fr\u0131c\u0131 \u00f6rg\u00fct, \u201cbir araya gelip, m\u00fccadelelerin kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcmler sa\u011flayabilmesi i\u00e7in bundan sonra nas\u0131l m\u00fccadele edilmesi gerekti\u011fini, g\u00fc\u00e7lerimizi nas\u0131l birle\u015ftirebilece\u011fimizi, bunun i\u00e7in neler yapabilece\u011fimizi konu\u015fup tart\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n zaman\u0131 geldi<\/em>\u201ddiyerek Ekoloji Birli\u011fi\u2019nin ilk ad\u0131mlar\u0131 att\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcm tart\u0131\u015fmalar\u0131n t\u00fcketilmedi\u011fi Bergama Bulu\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n ard\u0131ndan ikinci bulu\u015fma birka\u00e7 ay sonra 24-25 Mart 2018\u2019de Eski\u015fehir\u2019de yap\u0131ld\u0131. \u0130ki g\u00fcn s\u00fcren ve ekoloji \u00f6rg\u00fctlerinin birli\u011finin program\u0131, \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131s\u0131n\u0131n ana hatlar\u0131 ve k\u0131sa erimdeki eylem takviminin belirlendi\u011fi toplant\u0131n\u0131n son g\u00fcn\u00fc Ekoloji Birli\u011fi\u2019nin (EB) kurulu\u015fu deklare edildi. 56 yerel ekoloji \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn imzas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan kurulu\u015f deklarasyonunda Ekoloji Birli\u011fi\u2019nin \u201ckendi yerellerimizde s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalmamak, ya\u015fam\u0131 savunma direni\u015flerimizi omuz omuza b\u00fcy\u00fctmek, \u00fclke \u00e7ap\u0131na yay\u0131lan bir dayan\u0131\u015fma ve \u00f6rg\u00fctlenme zemini olu\u015fturmak i\u00e7in<\/em>\u201d kuruldu\u011fu vurgusu \u00f6n plana \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n Ekoloji Birli\u011fi\u2019nin kurulu\u015f s\u00fcrecinde \u201cBirlik<\/em>\u201din yerel \u00f6rg\u00fctlerin birli\u011fi olmas\u0131, bireysel kat\u0131l\u0131mlar\u0131n ve siyasi parti kol-komisyon-kurullar\u0131 ile devlet ve sermayeyle ili\u015fkilenmi\u015f baz\u0131 \u00e7evre \u00f6rg\u00fctlenmelerinin \u2018Birlik<\/em>\u2019 i\u00e7erisinde yer almamas\u0131 gibi bir tak\u0131m \u2018ilke kararlar\u0131<\/em>\u2019 al\u0131nd\u0131. D\u00f6nem d\u00f6nem bu ilke kararlar\u0131 baz\u0131 bile\u015fenler taraf\u0131ndan tart\u0131\u015f\u0131lmaya a\u00e7\u0131lsa da genel olarak korundu. \u00d6te yandan son d\u00f6nemde \u00f6zellikle siyasi parti \u00f6rg\u00fctlenmelerinin Birlik i\u00e7erisine girerek geni\u015f bir politik zemine sahip olan Ekoloji Birli\u011fini kendi siyasal \u00e7izgilerine \u00e7ekme ya da bile\u015fiminden yararlanma \u00e7abalar\u0131n\u0131n yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlemleniyor. Elbette, her siyasal \u00f6rg\u00fct ekoloji m\u00fccadelesi i\u00e7inde etkili olmak ve m\u00fccadelenin kendi do\u011fru bildi\u011fi \u00e7izgisinde geli\u015fmesini isteyebilir. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 da bu amaca y\u00f6nelik planlayabilir. Bu do\u011fald\u0131r. \u00d6te yandan bu \u00e7al\u0131\u015fmalar, dayatmac\u0131, \u00f6rg\u00fct\u00fcn temel ilkeleri ve m\u00fccadele yol-y\u00f6ntemlerine ters bir \u015fekilde olursa bir tak\u0131m s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n ya\u015fanmas\u0131n\u0131n da yolu a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Siyasal partilerin kendilerini parti olarak kaba bi\u00e7imde dayatmalar\u0131 olmadan, ekoloji alan\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 dolay\u0131s\u0131yla bu alandaki m\u00fccadeleyi y\u00f6nlendirmeleri ve hatta siyasal y\u00f6nelimini belirlemelerine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lamaz. Sonu\u00e7ta ekoloji de, di\u011ferleri gibi, siyasetle i\u00e7 i\u00e7e bir m\u00fccadele alan\u0131d\u0131r. Bu alanda partililer de partisizler de yer al\u0131r ve kimsenin (ne partilerin ne de ekoloji alan\u0131n\u0131 kendi tapulu mal\u0131 sayan belirli ki\u015fi ve kurumlar\u0131n) \u201cbu alan benim \u00f6zel m\u00fclk\u00fcm<\/em>\u201d deme hakk\u0131 yoktur.<\/p>\n\n\n\n PANDEM\u0130 S\u00dcREC\u0130 \u0130LE GELEN YALNIZLIK VE SAVRULMA<\/strong><\/p>\n\n\n\n Yerel ekoloji m\u00fccadelelerinin taban\u0131nda yap\u0131lan uzun tart\u0131\u015fmalar sonucunda \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131s\u0131 ve m\u00fccadele yol y\u00f6ntemleri konusunda \u015fekillenen Ekoloji Birli\u011fi\u2019nde bir s\u00fcre sonra \u00e7e\u015fitli olumsuzluklar, savrulmalar ya\u015fanmaya ba\u015flad\u0131. Birlik i\u00e7inde, yerel ekoloji m\u00fccadelelerinin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak kendi yerellerine yo\u011funla\u015fmalar\u0131, \u00fclke genelindeki di\u011fer m\u00fccadelelerle \u00e7ok fazla ilgilenememeleri ve y\u00fcz y\u00fcze gelememelerinin olumsuz etkileri g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015fland\u0131. Oysa Birlik\u2019in olu\u015fturulmas\u0131n\u0131n ana nedenlerinden birisi, yerelleri bu yaln\u0131zl\u0131ktan kurtarmak, \u00fclke genelindeki di\u011fer m\u00fccadelelerle ortak bir direni\u015f hatt\u0131 ve ileti\u015fim a\u011f\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131 yapmakt\u0131. <\/p>\n\n\n\n Kurulu\u015f s\u00fcrecindeki tart\u0131\u015fmalarda farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fleri uzla\u015ft\u0131rabilmek ad\u0131na \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131s\u0131nda \u00e7e\u015fitli bi\u00e7imsizlikler ve belirsizlikler kalan Birlik, kurulu\u015fundan itibaren yapt\u0131\u011f\u0131 birka\u00e7 meclis toplant\u0131s\u0131nda baz\u0131 bo\u015fluklar\u0131 tamamlama\/de\u011fi\u015ftirme olana\u011f\u0131 bulsa da, bu \u2018bi\u00e7imsizlik<\/em>\u2019ten tam olarak kurtulamad\u0131. Hal b\u00f6yle olunca da, bu a\u00e7\u0131kl\u0131klardan kendilerine yol bulan liberal, solcu, feminist, eko-feminist, bireyselci anlay\u0131\u015flar\u0131n daha \u00e7ok a\u011f\u0131rl\u0131k kazand\u0131\u011f\u0131 bir yola do\u011fru s\u00fcr\u00fcklendi. Yereller kendi yereline g\u00f6m\u00fcld\u00fck\u00e7e, bu anlay\u0131\u015flar kendi siyasetlerini \u00f6ne \u00e7\u0131karma olana\u011f\u0131 buldular.<\/p>\n\n\n\n \u0130\u015fte, yerel m\u00fccadelelerin ve hareketin ihtiyac\u0131 olarak de\u011fil, yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z gruplar\u0131n kendi dar politik anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131n ve \u00f6rg\u00fctlenmenin yap\u0131sal sorunlar\u0131n\u0131n bir yans\u0131mas\u0131 olmak \u00fczere, tam da insanlar pandemi nedeniyle y\u00fcz y\u00fcze gelemez ve bile\u015fenler birbiri ile sadece sanal ortamda yap\u0131lan verimsiz toplant\u0131larda ileti\u015fim kurmaya \u00e7abalarken, Birlik i\u00e7inde \u201cgen\u00e7lik ve kad\u0131n meclisleri<\/em>\u201d adl\u0131 iki \u00f6rg\u00fct kurulmas\u0131n\u0131n yolu b\u00f6yle a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n Bu iki olu\u015fum, her \u015feyden \u00f6nce Ekoloji Birli\u011fi\u2019nin kurulu\u015f felsefesine ve temel \u00f6rg\u00fctlenme anlay\u0131\u015f\u0131 olan \u201ctabandan yukar\u0131 do\u011fru<\/em>\u201d \u00f6rg\u00fctlenme bi\u00e7imine ayk\u0131r\u0131 olarak olu\u015ftu. Bir grup EB bile\u015feni \u00f6rg\u00fct temsilcisi taraf\u0131ndan \u2018\u00e7al\u0131\u015fma gruplar\u0131<\/em>\u2019 olarak ortaya at\u0131lan bu \u2018Meclis<\/em>\u2019ler zamanla ayr\u0131 \u00f6rg\u00fctlenme perspektifine evrildi ve nihayetinde kendi y\u00fcr\u00fctmeleri, kendi e\u015f s\u00f6zc\u00fcleri, ileti\u015fim a\u011flar\u0131 vb. ile Ekoloji Birli\u011fi i\u00e7inde iki ayr\u0131 \u00f6rg\u00fct olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n Tabanda de\u011fil tavanda olu\u015fturulup, Ekoloji Birli\u011fi\u2019nin \u00f6rg\u00fctsel yap\u0131s\u0131na giydirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan bir \u201celbise<\/em>\u201d olarak bu \u2018Meclisler\u2019<\/em>, yerel m\u00fccadelelerin bir ihtiyac\u0131 ve \u00e7abas\u0131 ile olu\u015fturulmad\u0131klar\u0131 i\u00e7in kurulu\u015fundan bu yana sosyal medya \u00fczerinden yapt\u0131klar\u0131 birka\u00e7 kampanya d\u0131\u015f\u0131nda hemen hemen hi\u00e7bir varl\u0131k g\u00f6steremedi. \u00dclkedeki ekoloji m\u00fccadelelerini birle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fan EB, en olmad\u0131k yerinden, ya\u015f ve cinsiyet kategorilerinden b\u00f6l\u00fcnd\u00fc. Ancak bu b\u00f6l\u00fcnme ekoloji hareketleri nezdinde tabanda bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, bu suni bir b\u00f6l\u00fcnme olmaktan \u00f6teye gidemedi. Yerel m\u00fccadeleler \u2018Birlik<\/em>\u2019ten \u00e7e\u015fitli kategorilerde ayr\u0131 ayr\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmeler yarat\u0131lmas\u0131n\u0131 de\u011fil, dayan\u0131\u015fman\u0131n ve ortak direni\u015f a\u011f\u0131n\u0131n olu\u015fturmas\u0131n\u0131 bekliyorlard\u0131 ve ihtiya\u00e7lar\u0131 tam da buydu. Bu nedenle \u2018Meclis<\/em>\u2019lerin bug\u00fcne kadarki pratikleri, bile\u015fenlerden birer iki\u015fer ki\u015finin ileti\u015fim gruplar\u0131na eklenmeleri ve bu gruplar\u0131n i\u015flevsizli\u011fi de g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulursa, bu olu\u015fumlara Birlik bile\u015fenlerinden \u00e7o\u011funun mesafeli durdu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n H\u00dcLLE \u0130LE B\u0130RL\u0130K B\u0130LE\u015eEN\u0130 OLMA \u00c7ABALARI<\/strong><\/p>\n\n\n\n Son s\u00fcre\u00e7te ise, baz\u0131 partiler \u201cplatform<\/em>\u201d, <\/em>\u201cinisiyatif<\/em>\u201d, <\/em>\u201ckolektif<\/em>\u201d adlar\u0131yla olu\u015fturduklar\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmelerle ekoloji hareketi i\u00e7inde etkin olma yoluna gidiyorlar. Bu, \u201cpartilerin siyaset yapma hakk\u0131 ve \u00f6rg\u00fctlenme \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, \u00f6zg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc<\/em>\u201dolarak nitelense de, ilkeleri aras\u0131nda siyasi parti-kol-komisyon vb.\u2019lerin olamayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k yazan Ekoloji Birli\u011fi\u2019ne bu olu\u015fumlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bile\u015fen olma \u00e7abas\u0131 ancak ve ancak \u201ch\u00fclle<\/em>\u201d kavram\u0131na denk d\u00fc\u015febilir. Burada alt\u0131n\u0131 \u00e7izmemiz gereken, s\u00f6z\u00fc edilenin, herhangi bir siyasi parti-hareketin yerel bir ekoloji \u00f6rg\u00fct\u00fc i\u00e7erisinde yer almas\u0131 ve Birlik\u2019e buradan do\u011fru kat\u0131lmas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131. Bu yanl\u0131\u015f bir \u015fey de\u011fil. Zaten Birlik bile\u015feni baz\u0131 yerel \u00f6rg\u00fctlerde siyasi partilerin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u00fczerinden bu t\u00fcr kat\u0131l\u0131mlar\u0131 da var. Ancak parti\/hareketlerin kendi g\u00f6revlendirdikleri \u00fcyeleri ile platform\/inisiyatif vb. kurarak bunun \u00fczerinden EB\u2019ne kat\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 tamamen yanl\u0131\u015ft\u0131r. Birlik i\u00e7erisinde \u015fu ya da bu adla parti grubu, komisyonu, inisiyatifi vb. kurmak k\u0131sa vadede \u00f6rg\u00fctsel temsiliyeti g\u00fc\u00e7lendirip \u00e7izginin kendi anlay\u0131\u015f\u0131na do\u011fru y\u00f6nelimini sa\u011flasa da, bir s\u00fcre sonra darla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 ve da\u011f\u0131t\u0131c\u0131 bir etki g\u00f6sterecektir. Ya\u015fanan onca deneyim bize bunu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n Ekoloji m\u00fccadelesi kapitalizme kar\u015f\u0131 verilmesi gerekirken, bu t\u00fcr yakla\u015f\u0131m ve tutumlarla gruplar aras\u0131 m\u00fccadeleye d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir ki, bug\u00fcn ya\u015fanan olumsuzluklar\u0131n ba\u015f\u0131nda bu durum gelmektedir. Yerel platformlar\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin geli\u015fmesi bak\u0131m\u0131ndan da \u00e7ok \u00f6nemlidir ku\u015fkusuz. \u00d6te yandan \u201csolcu<\/em>\u201d platformlarda \u0131srar\u0131n, halktan kopmaya neden oldu\u011funu g\u00f6rmek laz\u0131m. Bu gruba giren platform\/olu\u015fumlar\u0131n, yerinden m\u00fccadele eden de\u011fil, m\u00fccadelelere destek olmaya giden \u201cseyyar g\u00fc\u00e7<\/em>\u201d durumundan ba\u015fka bir i\u015flevi olmuyor.<\/p>\n\n\n\n Yerellerdeki durumu bilmeden verilen \u201cm\u00fccadelenin<\/em>\u201d ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131 yoktur. Yerelde bir derede ya da ormanda ya\u015fanan tahribata kar\u015f\u0131 m\u00fccadele eden halk\u0131n inan\u00e7, kimlik, siyasi tercih farkl\u0131l\u0131klar\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131km\u0131yor. Soruna odaklanan halk\u0131n beklentisi talan ve ya\u011fma \u015firketlerini topraklar\u0131ndan uzakla\u015ft\u0131rmakt\u0131r. Bu m\u00fccadelede siyasi gruplar\u0131n \u201c\u00f6ne ge\u00e7me<\/em>\u201d yar\u0131\u015f\u0131 tepkilere neden olurken, m\u00fccadeleyi darla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Halk, sorunlar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc konusunda siyasi partilerin\/gruplar\u0131n yan\u0131nda olmalar\u0131n\u0131 istiyor. Gelmeyenleri ele\u015ftiriyor. Kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131, siyasi gruplar\u0131n kendi m\u00fccadelelerinin \u00fczerinden grupsal \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131karmas\u0131d\u0131r. Yoksa yereller partilerle yan yana g\u00f6z\u00fckmekten rahats\u0131z de\u011fil. Bu ince \u00e7izginin ayr\u0131m\u0131 yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131nda yerel m\u00fccadele zarar g\u00f6rebilmektedir.<\/p>\n\n\n\n Yerel platformlar i\u00e7inde siyasi parti ya da gruplardan ki\u015filerin olmas\u0131 olumsuz bir sorun de\u011fil. Bu bir zenginlik oldu\u011fu gibi, m\u00fccadelenin direngen olmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan da kazan\u00e7t\u0131r. Dernek ya da platform ad\u0131na gidildi\u011finde, temsilcilerin siyasi g\u00f6r\u00fc\u015fleri bilindi\u011fi halde sorun ya\u015fanm\u0131yor. AKP ya da MHP\u2019nin etkili oldu\u011fu b\u00f6lgelerde dernek ya da platform i\u00e7indeki sosyalist-devrimci ki\u015filer, siyasi kimlikleri bilinerek, sevgi ve sayg\u0131yla kar\u015f\u0131lanmaktalar. Bunun nedeni yerel platform \u00f6zelli\u011finin hassasiyetine \u00f6zen g\u00f6sterilmesidir.<\/p>\n\n\n\n Yerellerde dikkat edilmesi gereken di\u011fer bir konu da dildir. \u00d6rne\u011fin, bir derede \u015firketin sondaj \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 engellemek i\u00e7in halka, \u201cBu dere sizin, hatta buraya \u00f6zel arazilerinizden izinsiz ge\u00e7erek gelmi\u015fler. Buna izin verilmemeli<\/em>\u201d dedi\u011fimizde; il d\u0131\u015f\u0131ndan gelen bir gencin \u201c\u00f6zel arazi olur mu, bu araziler herkesin<\/em>\u201d demesi k\u00f6yl\u00fcleri \u015fa\u015f\u0131rtm\u0131\u015ft\u0131. Halk\u0131n \u00f6zelli\u011fini bilmeden yap\u0131lan konu\u015fmalar, eylem t\u00fcrleri \u00f6nerilmesi ters etki yapabiliyor.<\/p>\n\n\n\n EKOLOJ\u0130K M\u00dcCADELEDE BA\u015eARIYA SON \u00d6RNEK<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ayd\u0131n \u00c7ine\u2019de madenlere kar\u015f\u0131 m\u00fccadele eden k\u00f6yl\u00fclere y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131 ile ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z yaz\u0131y\u0131 yine Ayd\u0131n\u2019dan, Germencik Da\u011fyeni k\u00f6yl\u00fclerinin maden sondajlar\u0131na kar\u015f\u0131 verdikleri kararl\u0131 m\u00fccadelenin kazan\u0131mla sonu\u00e7lanmas\u0131 haberi ile noktalayal\u0131m. Sondaj haberinin hemen arkas\u0131ndan yerel ekoloji \u00f6rg\u00fctlerinden meseleye dair bilgilendirme toplant\u0131s\u0131 isteyen, maden alanlar\u0131n\u0131n zararlar\u0131 ve nas\u0131l m\u00fccadele edilebilece\u011fini bu geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 toplant\u0131da de\u011ferlendiren k\u00f6yl\u00fcler, hemen ertesi g\u00fcn y\u00fczler halinde k\u00f6ye birka\u00e7 km uzakl\u0131ktaki sondaj alanlar\u0131na y\u00fcr\u00fcd\u00fcler. \u00dc\u00e7 g\u00fcn s\u00fcren, kad\u0131nlar\u0131n en \u00f6nde oldu\u011fu eylemlerde k\u00f6yl\u00fcler bilgilendirme toplant\u0131s\u0131nda \u00f6\u011frendikleri Anayasal haklar\u0131n\u0131, eylem taktiklerini, direni\u015f \u00e7ad\u0131r\u0131 kurulmas\u0131n\u0131, her \u015feyi pratik olarak uygulayarak, \u00fc\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde sondaj makinelerinin k\u00f6ylerini terk etmesini sa\u011flad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n Da\u011fyeni k\u00f6yl\u00fclerinin m\u00fccadelesi ekoloji m\u00fccadelesinin nas\u0131l olmas\u0131 gerekti\u011finin yan\u0131 s\u0131ra ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131n korunmas\u0131n\u0131n nas\u0131l olaca\u011f\u0131na dair en g\u00fcncel eylem olarak tarihe ge\u00e7ti.<\/p>\n\n\n\n [1]<\/a> Akdemir, \u00d6. (2019) \u201cEkoloji m\u00fccadelesi ve se\u00e7imlere etkisi: \u00c7evreyi koruyan se\u00e7ildi\u201d, Evrensel<\/em>, https:\/\/www.evrensel.net\/haber\/376767\/ekoloji-mucadelesi-ve-secimlere-etkisi-cevreyi-koruyan-secildi<\/p>\n\n\n\n [2]<\/a> Ar\u0131soy, M. (2014) \u201cBeyyaz\u0131’da EMEP ile DP’nin oylar\u0131 e\u015fit \u00e7\u0131kt\u0131\u201d, Evrensel<\/em>, https:\/\/www.evrensel.net\/haber\/81381\/beyyazida-emep-ile-dpnin-oylari-esit-cikti<\/p>\n\n\n\n [3]<\/a> Do\u011fanay Tolunay\u2019dan aktaran Donat, \u0130. (2021) \u201cFreni patlam\u0131\u015f bir otob\u00fcs\u00fcn i\u00e7inde, son s\u00fcrat u\u00e7uruma do\u011fru gidiyoruz\u201d, Bloomberght<\/em>, https:\/\/www.bloomberght.com\/yorum\/irfan-donat\/2285464-freni-patlamis-bir-otobusun-icinde-son-surat-ucuruma-dogru-gidiyoruz<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n